photo-1516958913532-21ddd9ab81d6

Δεν ξέρω τι μπορεί να θεωρηθεί δεδομένο σε αυτή τη ζωή. Μεγαλώνοντας καταλαβαίνω πως αυτά που είναι πραγματικά δεδομένα είναι ελάχιστα. Τόσο λίγα και γι’ αυτό εξαιρετικά πολύτιμα. Βασικά για μένα το δεδομένο της ζωής μου είναι ένα. Ο εαυτός μου. Αυτόν κουβαλώ μαζί μου από πάντα και θα ‘ναι μαζί μου για πάντα όσο ζω. Άρα είναι ό, τι πολυτιμότερο έχω. Και το μοναδικό μου δεδομένο. Εγώ.

Στο δεδομένο μου αυτό αποφάσισα πως ήθελα να δώσω μια ιδιότητα. Δεν ήθελα να ‘ναι η ομορφιά. Δεν ήθελα να ‘ναι η καλοσύνη. Δεν ήθελα να ‘ναι ούτε καν η αγάπη. Ήθελα να ‘ναι η ελευθερία. Ένας ελεύθερος εαυτός. Αυτό ήθελα να ‘ναι το δεδομένο μου. Κάτι τέτοιο φυσικά γρήγορα κατάλαβα πως ήταν αδύνατο. Γιατί η ελευθερία όσο κεκτημένη κι αν λέγεται πως είναι, στην πράξη πρέπει να παλεύεις καθημερινά για δαύτη.

Έτσι, κατάλαβα πως εκτός από τον εαυτό μου, δεύτερο δεδομένο μου θα είχα τις φυλακές του. Φυλακές που τον εγκλωβίζουν μέχρι να καταφέρει να αποδράσει. Κι οι φυλακές αυτές χτίζονται από τους άλλους εαυτούς που ζουν τριγύρω του. Κάθε φορά που ένας εαυτός προσπαθεί να αποδράσει από μια δικιά του φυλακή, χτίζει μια νέα για έναν ξένο εαυτό. Είναι αυτή η λεπτή γραμμή της ατομικής ελευθερίας που αν ξεπεραστεί, μπορεί να παραβιάσει την ελευθερία του άλλου.

Κι όπως εγώ έτσι κι εσύ θέτουμε τον εαυτό μας ως ύψιστη αξία μας, έτσι και κάποιος άλλος κάνει για τον δικό του εαυτό. Και για να το κάνει αυτό, συχνά αγνοεί τα θέλω άλλων, τις ιδέες τους, τις ανάγκες τους. Οι συνάδελφοι, οι φίλοι, οι συγγενείς, οι γνωστοί είναι τόσο καλοί και δίκαιοι όσο τους επιτρέπει ο εαυτός τους. Εάν χρειαστεί να αδικήσουν εσένα για να προστατευτούν οι ίδιοι, πιθανότατα θα το κάνουν. Το ένστικτο της επιβίωσης είναι ανώτερο από οτιδήποτε. Έτσι, το να σε κλείσουν μέσα σε μια από αυτές τις φυλακές, δεν είναι δα κι ακατόρθωτο ακόμα κι αν πρόκειται για ανθρώπους που ξέρεις μια ζωή.

Μια φυλακή απ’ όπου δύσκολα δραπετεύεις είναι αυτή που χτίζουν αυτοί που σε εκβιάζουν. Γιατί, ναι, το ένστικτο της επιβίωσης μπορεί ακόμα κι εκεί να οδηγήσει. Να ζητάς αντάλλαγμα από τον άλλο για να μη σε αποκαλύψει, να μη σε «δώσει», να μην πει ένα ψέμα για σένα. Έσχατο σημείο αυτοταπείνωσης όταν φτάσεις να εκβιάσεις. Μα κι εσχάτη των ποινών για εκείνον που εκβιάζεται, χωρίς να ‘χει διαπράξει καν έγκλημα.

Και τότε, το ένα και μοναδικό δεδομένο σου, ο εαυτός σου, παύει να ‘ναι δεδομένο. Και μοναδικό σου δεδομένο γίνονται πλέον οι φυλακές. Φυλακές που σε κλείνουν ώστε να σε ελέγχουν. Κι έτσι θεωρούν πως οι ίδιοι είναι ελεύθεροι. Καμιά σου επιλογή δεν είναι αληθινά δική σου, καμιά απόφαση. Τα πάντα συμβαίνουν επειδή κάποιος άλλος το επιλέγει. Κι αν όλοι ελέγχονται από άλλους μέσα σε φυλακές, οι πραγματικά ελεύθεροι ποιοι είναι;

Κι η απάντηση είναι πως όλοι είμαστε το ίδιο φυλακισμένοι και το ίδιο ελεύθεροι. Όλοι κάποτε εμποδίζουμε την ελεύθερη βούληση κάποιου άλλου ώστε να υπερισχύσει η δική μας. Κι αυτό γιατί προσπαθούμε να δραπετεύσουμε κι εμείς με τη σειρά μας από μια φυλακή. Συνεχόμενα χτίζουμε φυλακές και δραπετεύουμε από άλλες προσπαθώντας να διασώσουμε το μοναδικό δεδομένο μας, τον ελεύθερο φυλακισμένο εαυτό μας. Τι είναι ηθικό και τι όχι είμαστε αρκετά θνητοί για να το κρίνουμε. Γι’ αυτό το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να προσπαθούμε.

 

ΥΓ. Οι φυλακές φτιάχτηκαν για να μας μάθουν να δραπετεύουμε.

Συντάκτης: Ουρανία Κάππου
Επιμέλεια κειμένου: Γιοβάννα Κοντονικολάου

Κάνε σχόλιο!

Έχεις κάποια ιδέα για άρθρο;

Μπορείς να μας προτείνεις ένα θέμα που θα ήθελες να διαβάσεις σε κάποιο απ' τα επόμενα άρθρα μας!