Ο φθόνος δείχνει τη χαρακτηριστικότερη εκμυστήρευση προσωπικής ήττας που μπορεί να ξεστομίσει ένας άνθρωπος χωρίς καν ν’ ανοίξει το στόμα του. Είναι μια στάση ζωής φτωχή σε νοητική κομψότητα, με σαφή διολίσθηση προς τη συναισθηματική παρακμή. Ενώ ο θαυμασμός είναι η ώθηση για να ξεχωρίσεις, η ζήλια προσλαμβάνει τον ρόλο του χειρόφρενου την ώρα που οι υπόλοιποι προσπερνούν με ταχύτητα.
Ο φθονερός αποπνέει πικρία που αργεί ν’ αποκαλυφθεί με την πρώτη επαφή. Με αποτέλεσμα να γίνεται άκρως αντιπαθητικός. Κανείς δε χρειάζεται συντροφιά που «μαυρίζει» με τη χαρά και τις επιτυχίες των συνανθρώπων του.
Στον έρωτα και στις φιλικές σχέσεις προκαλεί άμεση αποστροφή. Θυμήσου την τελευταία φορά που ένα δικό σου πρόσωπο δεν καμάρωνε για σένα και ξεκίνησε να τρέμει μήπως τα κατορθώματά σου το επισκιάσουν. Η επιθυμία -γιατί περί επιθυμίας πρόκειται- να μειώσεις τον έρωτά σου ή τον φίλο σου μόνο και μόνο για ν’ αισθανθείς προσωρινή ανωτερότητα, είναι μια απ’ τις κυριότερες υποτιμητικές εκδοχές της ανθρώπινης φύσης.
Η έλξη εξατμίζεται όταν παίρνει σάρκα κι οστά ο μη υγιής ανταγωνισμός. Οι σχέσεις θέλουν υποστήριξη, αντίκρισμα, ισορροπία και γενναιοδωρία. Γι’ αυτό ο φθόνος υπογράφει το μαρτύριο των ανασφαλειών και πιστέψτε με δε θα βρεις τίποτα λιγότερο υποτιμητικό απο ατροφικές ιστορίες στην αφήγησή του.
Η επαγγελματική αρένα, επίσης, καλλιεργεί το ιδανικό έδαφος για να φανεί πόσο αυτοκαταστροφικός τυγχάνει ο φθόνος. Οι συνάδελφοι που αναλώνονται στο να μετράνε μόνο το τι κάνεις και δεν κάνεις εσύ, χάνουν αμέσως την επαφή με την στοχοθεσία τους. Η ενέργεια που θα κατάφερνε να καθιερωθεί σε ανέλιξη, σπαταλιέται σε ειρωνικά σχόλια, πισώπλατες μαχαιριές, κουτσομπολιά και παρασκήνιο που θυμίζει κακογραμμένο μυθιστόρημα. Εκείνοι που τους παίρνουν άμεσα χαμπάρι, διακρίνουν τη μιζέρια τους απο χιλιόμετρα μακριά και τους θέτουν στο περιθώριο.
Η επιτυχία συντάσσεται με την ευρύτητα κι εκθέτει τη μικρότητα. Καταλήγουν να μη μελετούν πως πέτυχε ο συνάδελφός τους για να πάρουν μαθήματα και κάθονται να περιμένουν ν’ αποτύχει για να νιώσουν δικαιωμένοι. Κι έπειτα απορούν γιατί κανείς δεν τους εμπιστεύεται. Η απελευθέρωση απ’ το συγκεκριμένο βάσανο δρομολογείται απ’ την αυτοεκτίμηση. Μόλις αποκτήσεις καθαρή εικόνα για τον εαυτό σου και το μέτρο των προτερημάτων σου, η πρόοδος των τρίτων παύει να προσδιορίζει απειλή για το «εγώ» σου. Ο φθόνος είναι ένας αδίστακτος κλέφτης χρόνου και παρακίνησης. Κάθε λεπτό που αφιερώνεται σε αυτόν είναι ένα λεπτό που αφαιρείται απ’ την συγκρότησή.
Η απόφαση να επενδύσεις αποκλειστικά στην πορεία σου σε φέρνει σε θέση ελέγχου της ζωής σου. Η πρόοδος ανήκει σε καθαρό νου και σε στόμα άθικτο απο χολή. Διαφάνεια χαρακτήρα και προσωπικότητας αποκτάς μόνο όταν βρίσκεσαι σε ταύτιση με όλα τα καλά στοιχεία σου. Ανεξάρτητα απ’ το αν οι γύρω σου ανεβαίνουν ή πέφτουν.
Η επιλογή ανάμεσα στον φθόνο και την αφθονία καθορίζει την ποιότητα της ελκυστικότητάς μας. Η διαδρομή προς την κορυφή αξιώνει -πρώτα και πάνω απ’ όλα- ήθος. Η αποβολή της νοσηρής επίδρασης κάνει εφικτό το να βαδίζουμε με ανάλαφρο βήμα. Κι ο μοναδικός ανταγωνιστής μας να ‘ναι ο χθεσινός μας εαυτός. Η κυριαρχία λαμβάνει αφετηρία τη στιγμή που κατανοούμε πως το ύψος εκείνων που βρίσκονται δίπλα μας κρατάει ακέραιο το ανάστημά μας. Μέσα στην ξεκάθαρη συμφωνία μαζί τους ασκούμαστε σ’ ένα περιβάλλον κοινής προόδου.
Η διαφυγή μας απ’ την υποκρισία είναι να στεφανώνουμε τον εαυτό μας με συνοχή που αντέχει όλες τις αναμετρήσεις που θα κληθούμε ν’ αντέξουμε και να προσκομίζουμε στον συλλογικό βίο την ευγενέστερη σύνθεση της ιδιοσυγκρασίας μας. Διαλέγοντας την επικρότηση, ανοίγουμε πεδίο εμπειρίας γεμάτο εύρος και γοητεία.
Συντάκτης: Δημήτρης Μπότης
