Υπάρχουν κάποιες στιγμές στη ζωή που κουβαλάνε περισσότερο βάρος απ’ όσο θα έπρεπε. Η πρώτη φορά. Η ηλικία. Το «ήμουν έτοιμος;». Το «το ήθελα πραγματικά;». Το «θα το έκανα ξανά;». Για χρόνια η κοινωνία αντιμετώπιζε την πρώτη σ3ξουαλική εμπειρία σαν έναν αριθμό. Σαν μια ημερομηνία που μπορούσε να σε βάλει σε κουτάκια: νωρίς, αργά, φυσιολογικά, περίεργα. Μια νέα έρευνα όμως έρχεται να προσθέσει μια διαφορετική διάσταση: όχι ότι το πότε κάνεις σ3ξ καθορίζει τη ζωή σου, αλλά ότι οι συνθήκες γύρω από αυτή την εμπειρία μπορεί να συνδέονται με το πώς εξελισσόμαστε ψυχικά και σωματικά με τα χρόνια.

Σύμφωνα με μελέτη ερευνητών από το Πανεπιστήμιο Shandong στην Κίνα, η ηλικία της πρώτης σ3ξουαλικής επαφής εμφανίζεται να σχετίζεται με ορισμένους δείκτες γήρανσης, όπως η ευπάθεια του οργανισμού, η γενικότερη υγεία και η ποιότητα ζωής σε μεγαλύτερες ηλικίες. Όμως πριν αρχίσουμε να βλέπουμε την πρώτη φορά σαν «πρόβλεψη μέλλοντος», υπάρχει μια σημαντική λεπτομέρεια: οι επιστήμονες δεν λένε ότι το σ3ξ από μόνο του προκαλεί προβλήματα υγείας. Το θέμα είναι πιο σύνθετο. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια μέθοδο που εξετάζει πιθανές αιτιακές σχέσεις μέσω γενετικών δεδομένων και προσπάθησαν να δουν αν η τάση για νωρίτερη έναρξη σ3ξουαλικής ζωής συνδέεται με διαφορετικά μοτίβα υγείας αργότερα.

Αυτό που φάνηκε είναι ότι η σύνδεση πιθανότατα περνά μέσα από άλλους παράγοντες: ψυχική υγεία, τρόπους συμπεριφοράς, χρόνιες παθήσεις και γενικότερες συνθήκες ζωής. Με απλά λόγια; Ίσως δεν είναι η «πρώτη φορά» που αφήνει το σημάδι. Ίσως είναι όλα όσα υπήρχαν γύρω από αυτή. Γιατί άλλο είναι ένας άνθρωπος να ξεκινά τη σ3ξουαλική του ζωή επειδή νιώθει ασφαλής, ενημερωμένος και συνδεδεμένος με τον εαυτό του, και άλλο να το κάνει από πίεση, ανάγκη αποδοχής, φόβο απόρριψης ή επειδή προσπαθεί να αποδείξει κάτι.

Και κάπου εδώ η κουβέντα γίνεται πιο ενδιαφέρουσα. Η κοινωνία συχνά έχει δύο μέτρα και δύο σταθμά γύρω από το σ3ξ. Από τη μία πιέζει τους νέους να «μεγαλώσουν γρήγορα», να φαίνονται έμπειροι και άνετοι. Από την άλλη, τους κρίνει για τις επιλογές τους. Το αποτέλεσμα είναι πολλοί άνθρωποι να μπαίνουν στη σ3ξουαλική ζωή όχι απαραίτητα όταν είναι έτοιμοι, αλλά όταν νιώθουν ότι «πρέπει».

Η ίδια η έρευνα υποδεικνύει τέσσερις βασικούς παράγοντες που φαίνεται να συνδέονται με δυσκολότερη γήρανση: σωματική ευπάθεια, χαμηλή διάθεση, αυξημένο κίνδυνο για συγκεκριμένες παθήσεις όπως η ΧΑΠ και χαρακτηριστικά που σχετίζονται με παρορμητικότητα, όπως η ΔΕΠΥ. Και αυτό μας θυμίζει κάτι σημαντικό: οι άνθρωποι δεν είναι μια σειρά από μεμονωμένες πράξεις. Δεν είμαστε η ηλικία που φιληθήκαμε πρώτη φορά, η ηλικία που κάναμε σ3ξ, η πρώτη μας σχέση ή το πρώτο μας λάθος. Είμαστε το σύνολο των εμπειριών μας και κυρίως ο τρόπος που τις επεξεργαστήκαμε.

Το ενδιαφέρον είναι πως τα τελευταία χρόνια φαίνεται να αλλάζει και η σχέση των νεότερων γενιών με το σ3ξ. Πολλοί νέοι άνθρωποι καθυστερούν περισσότερο την πρώτη τους εμπειρία ή επιλέγουν να μην τη βιάσουν, κάτι που οι ειδικοί συνδέουν με πολλούς παράγοντες: από την αλλαγή στις κοινωνικές σχέσεις μέχρι την επίδραση της τεχνολογίας και της πανδημίας.

Αλλά ούτε εδώ υπάρχει μία απλή απάντηση. Το να περιμένεις περισσότερο δεν σε κάνει αυτόματα πιο υγιή. Το να ξεκινήσεις νωρίτερα δεν σημαίνει ότι η ζωή σου θα πάει στραβά. Το πραγματικό ερώτημα ίσως δεν είναι «πότε έκανες πρώτη φορά σ3ξ;». Το πραγματικό ερώτημα είναι: Ήσουν εκεί πραγματικά; Το επέλεξες; Ένιωθες ασφάλεια; Ή μήπως προσπαθούσες να καλύψεις μια ανάγκη που δεν είχε να κάνει με την επιθυμία αλλά με την αποδοχή; Γιατί τελικά η πιο σημαντική σχέση που επηρεάζει το πώς ζούμε, αγαπάμε και μεγαλώνουμε είναι αυτή που έχουμε με τον ίδιο μας τον εαυτό.