Υπάρχουν δύο τρόποι να δεις έναν άνθρωπο που προσέχει κάθε ευρώ που ξοδεύει. Ο πρώτος είναι να τον χαρακτηρίσεις «τσιγκούνη». Ο δεύτερος είναι να αναγνωρίσεις ότι πιθανότατα έχει αναπτύξει μια σχέση με τα χρήματα που του επιτρέπει να νιώθει μεγαλύτερη ασφάλεια και έλεγχο στην καθημερινότητά του. Σε μια εποχή όπου οι πειρασμοί βρίσκονται παντού, από τις online προσφορές μέχρι τα δεκάδες συνδρομητικά πακέτα που ανανεώνονται αυτόματα κάθε μήνα, η αποταμίευση δεν είναι πάντα θέμα υψηλού εισοδήματος. Συχνά είναι θέμα συνηθειών. Οι άνθρωποι που καταφέρνουν να βάζουν χρήματα στην άκρη δεν ζουν απαραίτητα στερημένα. Αντίθετα, έχουν μάθει να ξεχωρίζουν τι έχει πραγματική αξία για εκείνους και τι αποτελεί μια παρορμητική αγορά της στιγμής.
- Κόβουν τους εύκολους πειρασμούς
Μία από τις πιο χαρακτηριστικές τους συνήθειες είναι ότι δεν θέλουν να βρίσκονται συνεχώς μπροστά σε ευκαιρίες για κατανάλωση. Γι’ αυτό αρκετοί διαγράφουν εφαρμογές online αγορών από το κινητό τους ή απενεργοποιούν ειδοποιήσεις που τους προτρέπουν να αγοράσουν κάτι που δεν είχαν καν σκεφτεί λίγα λεπτά νωρίτερα. Η λογική είναι απλή: όσο πιο εύκολη γίνεται μια αγορά, τόσο πιο πιθανό είναι να πραγματοποιηθεί χωρίς δεύτερη σκέψη.
2. Βλέπουν τις προσφορές διαφορετικά
Σε αντίθεση με όσα πιστεύουν πολλοί, όσοι προσέχουν τα οικονομικά τους δεν αγοράζουν επειδή κάτι είναι σε έκπτωση. Αγοράζουν μόνο όταν χρειάζονται κάτι και τυχαίνει να το βρουν σε καλύτερη τιμή. Τα κουπόνια, οι προσφορές και τα προγράμματα επιβράβευσης δεν θεωρούνται ένδειξη οικονομικής δυσκολίας, αλλά εργαλεία εξυπνότερης διαχείρισης.
3. Δεν πληρώνουν για υπηρεσίες που δεν χρησιμοποιούν
Οι μηνιαίες συνδρομές είναι από τα πιο ύπουλα έξοδα της σύγχρονης εποχής. Λίγα ευρώ εδώ, λίγα ευρώ εκεί, και στο τέλος του μήνα το ποσό γίνεται αισθητά μεγαλύτερο. Γι’ αυτό πολλοί επιλέγουν να διατηρούν μόνο τις πλατφόρμες που χρησιμοποιούν πραγματικά ή να εναλλάσσουν υπηρεσίες ανάλογα με τις ανάγκες τους.
4. Η κουζίνα είναι ο καλύτερος σύμμαχος της αποταμίευσης
Το καθημερινό delivery προσφέρει ευκολία, αλλά σπάνια συμφέρει οικονομικά. Οι άνθρωποι που καταφέρνουν να εξοικονομούν χρήματα συνήθως οργανώνουν τα γεύματά τους και μαγειρεύουν συστηματικά στο σπίτι. Δεν σημαίνει ότι δεν παραγγέλνουν ποτέ. Απλώς δεν το μετατρέπουν σε καθημερινή συνήθεια.
5. Η λίστα αγορών σώζει περισσότερα χρήματα απ’ όσα νομίζουμε
Είτε πρόκειται για το σούπερ μάρκετ είτε για online αγορές, η λίστα λειτουργεί σαν φίλτρο απέναντι στις αυθόρμητες επιλογές. Όταν γνωρίζεις ακριβώς τι χρειάζεσαι, είναι πολύ πιο δύσκολο να γεμίσεις το καλάθι σου με αντικείμενα που πιθανότατα δεν θα χρησιμοποιήσεις ποτέ.
6. Δίνουν χρόνο στις μεγάλες αγορές
Πριν αγοράσουν κάτι ακριβό, περιμένουν. Μερικές φορές για 24 ώρες, άλλες για μία εβδομάδα. Αυτό το μικρό διάστημα λειτουργεί σαν τεστ. Αν η επιθυμία παραμένει και μετά τον αρχικό ενθουσιασμό, ίσως πρόκειται για πραγματική ανάγκη. Αν όχι, έχουν γλιτώσει ένα σημαντικό ποσό.
7. Προσέχουν τις μικρές καθημερινές διαρροές
Οι μεγάλες αγορές τραβούν την προσοχή, αλλά συχνά οι μικρές επαναλαμβανόμενες δαπάνες είναι αυτές που αδειάζουν πιο γρήγορα το πορτοφόλι. Ένας καθημερινός καφές απ’ έξω, ένα γρήγορο σνακ ή μια αυθόρμητη αγορά μέσω κινητού μπορεί να φαίνονται αθώα. Σε βάθος χρόνου, όμως, μεταφράζονται σε εκατοντάδες ευρώ.
8. Δεν αντικαθιστούν αμέσως ό,τι χαλάει
Σε μια κουλτούρα που συχνά προωθεί τη συνεχή αντικατάσταση προϊόντων, εκείνοι προτιμούν να επισκευάζουν, να συντηρούν και να παρατείνουν τη διάρκεια ζωής των αντικειμένων τους. Από ένα ρούχο μέχρι μια ηλεκτρική συσκευή, εξετάζουν πρώτα αν μπορεί να σωθεί πριν περάσουν στην αγορά νέου.
9. Ξέρουν πού πηγαίνουν τα χρήματά τους
Ένα από τα κοινά χαρακτηριστικά των ανθρώπων που αποταμιεύουν είναι ότι έχουν εικόνα των εξόδων τους. Δεν χρειάζεται να κρατούν πολύπλοκους πίνακες ή αναλυτικά λογιστικά φύλλα. Αρκεί να γνωρίζουν ποιες είναι οι βασικές τους δαπάνες και πού υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης.
10. Πληρώνουν πρώτα τον εαυτό τους
Ίσως η πιο σημαντική συνήθεια από όλες είναι ότι δεν περιμένουν να δουν τι θα περισσέψει στο τέλος του μήνα. Αντίθετα, μεταφέρουν ένα ποσό στην άκρη μόλις πληρωθούν και στη συνέχεια οργανώνουν τα έξοδά τους με βάση τα χρήματα που απομένουν.
Τελικά είναι τσιγκουνιά ή οικονομική συνείδηση;
Η λέξη «τσιγκούνης» συχνά έχει αρνητική χροιά. Ωστόσο, πολλές από τις συνήθειες που συνδέουμε με αυτήν δεν έχουν σχέση με τη στέρηση, αλλά με τη συνειδητή κατανάλωση. Ίσως τελικά το μυστικό να μην είναι να κερδίζεις περισσότερα χρήματα, αλλά να αποκτήσεις μια πιο ξεκάθαρη σχέση με όσα ήδη έχεις. Και αυτό είναι μια δεξιότητα που μπορεί να αποδειχθεί πολύ πιο πολύτιμη από οποιαδήποτε έκτακτη αύξηση μισθού.
