Εκεί στον Νότο, ανάμεσα στην υπερβολή και στην εμμονή, γεννιέται η πεποίθηση ότι ένας σατιρικός στίχος, ένα τραγούδι ή μια ατάκα σε μια σκηνή δεν είναι απλώς τέχνη. Είναι προφητεία. Ή ακόμη καλύτερα, προσχέδιο εγκλήματος και κάλεσμα σε βία.
Ο Άρης Πορτοσάλτε, σχολιάζοντας τη φονική εμπρηστική επίθεση στη Θεσσαλονίκη, αναρωτήθηκε δημόσια σε εντελώς delulu φάση, αν ο στίχος του Πάνου Βλάχου «μέσα σε ένα σάκο βάλτε Άδωνι και Πορτοσάλτε» προετοίμαζε την κοινωνία για τη βία που ακολούθησε.
Οπότε, πάμε ευθύς αμέσως να συλλάβουμε τον Κοκκινόπουλο για τους φόνους που σκηνοθέτησε. Τον Ταραντίνο για κάθε αιματοκύλισμα στις ταινίες του. Την Ελληνίδου που κάνει σαφάρι σε ξένα μυαλά. Τη Λιόλου που λέει να διαλύσουμε την περιοχή κι ο,τι έχει μείνει. Ή μήπως να ξεκινήσουμε από τα δημοτικά τραγούδια, που έχουν περισσότερες μαχαιριές και εκδικήσεις απ’ ό,τι ολόκληρος ο Κόκκινος Κύκλος;
Η λογική του Πορτοσάλτε είναι αρχικά αστεία, αλλά σε δεύτερο επίπεδο προβληματική. Και στη συνέχεια βολική. Γιατί μεταφέρει τη συζήτηση από τους πραγματικούς δράστες σε έναν τραγουδοποιό. Από τις ευθύνες εκείνων που διέπραξαν ένα έγκλημα σε έναν στίχο που γράφτηκε μήνες πριν.
Και υπάρχει κάτι ακόμη πιο παράδοξο. Ο ίδιος ο Πορτοσάλτε εμφανίζεται να αντιμετωπίζει τον εαυτό του σαν να αποτελεί τον μόνιμο πρωταγωνιστή κάθε δημόσιας συζήτησης. Σαν κάθε αναφορά στο όνομά του να είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο από αυτό που συνήθως είναι: μια πολιτική σάτιρα.
Αν αρχίσουμε να παίρνουμε κατά γράμμα κάθε σατιρικό στίχο που γράφεται στην Ελλάδα, αύριο το πρωί θα πρέπει να απαγορεύσουμε τους μισούς κωμικούς, τους περισσότερους στιχουργούς και σχεδόν όλο το ελληνικό Twitter. Άσε που ολοένα και πιο συχνά βλέπουμε μια προσπάθεια να φορτωθεί στην τέχνη η ευθύνη για όσα συμβαίνουν στην κοινωνία. Λες και οι δημιουργοί παράγουν εγκληματίες και όχι έργα. Λες και το πρόβλημα δεν είναι η βία, αλλά οι άνθρωποι που τη σατιρίζουν, τη σχολιάζουν ή την προκαλούν μέσα από την τέχνη τους.
Η δημόσια συζήτηση για τη βία είναι απαραίτητη. Το ίδιο και η καταδίκη κάθε εγκληματικής ενέργειας. Αλλά από αυτό μέχρι να αναζητούμε τον ηθικό αυτουργό μιας επίθεσης σε έναν στίχο, η απόσταση είναι τεράστια. Τόσο τεράστια, όσο το άλμα ανάμεσα στην πραγματικότητα κι ένα μυαλό που είναι θολό πωπωπω, πωπωπω.
