Κάθε χρόνο, μόλις ανακοινώνονται τα θέματα των Πανελλαδικών Εξετάσεων, ξεκινά η ίδια συζήτηση. Ήταν εύκολα ή δύσκολα; Ήταν αναμενόμενα ή όχι; Αυτή τη φορά, όμως, το ενδιαφέρον δε βρίσκεται μόνο στο επίπεδο δυσκολίας. Βρίσκεται κυρίως στην επιλογή του ίδιου του θέματος.
Η μοναξιά. Ένα συναίσθημα που δύσκολα χωρά σε στατιστικές, πίνακες και θεωρίες, βρέθηκε στο επίκεντρο της έκθεσης που κλήθηκαν να αναπτύξουν οι υποψήφιοι. Και ίσως αυτό είναι το πιο ενδιαφέρον στοιχείο των φετινών θεμάτων. Για χρόνια, οι μαθητές καλούνταν να αναλύσουν ζητήματα όπως η τεχνολογία, η εκπαίδευση, ο εθελοντισμός ή το περιβάλλον. Σημαντικά θέματα, χωρίς αμφιβολία. Ωστόσο, η μοναξιά αγγίζει κάτι πολύ πιο προσωπικό. Κάτι που δεν αφορά μόνο τη γνώση, αλλά και το βίωμα.
Δείτε εδώ τα θέματα που έπεσαν στη Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία
Τα κείμενα που δόθηκαν στους μαθητές δε στάθηκαν απλώς στη δημογραφική κρίση ή στην υπογεννητικότητα. Συνέδεσαν αυτά τα φαινόμενα με κάτι βαθύτερο: τη δυσκολία των ανθρώπων να συνδεθούν ουσιαστικά μεταξύ τους σε μια εποχή όπου θεωρητικά είμαστε πιο συνδεδεμένοι από ποτέ. Smartphones, κοινωνικά δίκτυα, εξιδανικευμένες εικόνες ζωής, συνεχείς συγκρίσεις και ολοένα μεγαλύτερη κοινωνική απομόνωση συνθέτουν ένα σκηνικό που πολλοί νέοι αναγνωρίζουν ως κομμάτι της καθημερινότητάς τους.
Ίσως να ήταν η πρώτη φορά μετά από πολλά χρόνια που η εκθεση μίλησε για μια πραγματικότητα που δεν αφορά μόνο τους εφήβους που έδιναν εξετάσεις σήμερα. Αφορά τους γονείς τους, τους παππούδες τους, τους εργαζόμενους που περνούν ολόκληρες ημέρες πίσω από μια οθόνη, αλλά και τους ηλικιωμένους που βλέπουν τον κοινωνικό τους κύκλο να μικραίνει χρόνο με τον χρόνο.
Οι νέοι διαθέτουν ενέργεια, νέες ιδέες και εξοικείωση με τις τεχνολογικές εξελίξεις. Οι μεγαλύτεροι κουβαλούν εμπειρία, μνήμη και σοφία. Όταν οι δύο κόσμοι συναντιούνται, δημιουργούνται σχέσεις που μπορούν να μειώσουν τη μοναξιά και των δύο πλευρών. Και ίσως αυτό να είναι τελικά το πιο αισιόδοξο μήνυμα των φετινών Πανελλαδικών. Ότι, μέσα σε μια εξεταστική διαδικασία που συχνά κατηγορείται πως μετρά μόνο γνώσεις και αποστήθιση, βρέθηκε χώρος για μια συζήτηση γύρω από τα συναισθήματα, τις ανθρώπινες σχέσεις και την ανάγκη να νιώθουμε ότι ανήκουμε κάπου.
Γιατί η μοναξιά είναι ένα από τα μεγαλύτερα ζητήματα της εποχής μας. Και ίσως το γεγονός ότι χιλιάδες νέοι άνθρωποι κλήθηκαν σήμερα να σκεφτούν πάνω σε αυτό να είναι πιο σημαντικό από οποιαδήποτε 20άρι, που κι αυτό καλοδεχούμενο, δε λέμε.
