Μία σημαντική διεθνής διάκριση για την Ελλάδα αποτελεί η ομόφωνη απόφαση της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO να εντάξει την «Ευρύτερη Περιοχή του Ολύμπου» στον Κατάλογο Παγκόσμιας Πολιτιστικής και Φυσικής Κληρονομιάς.
Ο Όλυμπος αναγνωρίζεται πλέον επίσημα ως αγαθό εξέχουσας οικουμενικής αξίας, χάρη στη μοναδική συνύπαρξη της φυσικής, πολιτιστικής και συμβολικής του σημασίας. Η ένταξη πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της 48ης Συνόδου της Επιτροπής Παγκόσμιας Κληρονομιάς, που διεξάγεται στη Νότια Κορέα.
Η απόφαση έχει ιδιαίτερη σημασία καθώς ο Όλυμπος εντάσσεται στον Κατάλογο ως «μικτό αγαθό», μία από τις πλέον απαιτητικές κατηγορίες της UNESCO, η οποία προϋποθέτει την τεκμηρίωση τόσο της πολιτιστικής όσο και της φυσικής αξίας ενός τόπου.
Με τη νέα εγγραφή, η Ελλάδα διαθέτει πλέον 21 εγγραφές στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς, εκ των οποίων τρεις αφορούν μικτά αγαθά, μαζί με τα Μετέωρα και το Άγιο Όρος.
Ένας μοναδικός φυσικός πλούτος
Ο Όλυμπος, με υψηλότερη κορυφή τον Μύτικα στα 2.918 μέτρα, αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους τόπους βιοποικιλότητας στην Ελλάδα. Η ιδιαίτερη γεωγραφική του θέση, η μεγάλη υψομετρική διακύμανση και το έντονο ανάγλυφό του έχουν δημιουργήσει ένα μοναδικό φυσικό περιβάλλον.
Στην περιοχή έχουν καταγραφεί περίπου 1.983 taxa φυτών, αριθμός που αντιστοιχεί σε περισσότερο από το ένα τέταρτο της ελληνικής χλωρίδας, ενώ φιλοξενούνται και είδη που απαντώνται αποκλειστικά στον Όλυμπο και πουθενά αλλού στον κόσμο.
Η πανίδα της περιοχής είναι επίσης ιδιαίτερα πλούσια, περιλαμβάνοντας σημαντικά είδη πτηνών και θηλαστικών, καθώς και την καφέ αρκούδα και έναν από τους σημαντικότερους πληθυσμούς αγριόγιδου στην Ελλάδα.
Ο Όλυμπος είχε ήδη αναγνωριστεί ως περιοχή ιδιαίτερης περιβαλλοντικής αξίας, καθώς το 1938 ανακηρύχθηκε ο πρώτος Εθνικός Δρυμός της Ελλάδας.
Το βουνό των θεών
Πέρα από τη μοναδική φυσική του αξία, ο Όλυμπος αποτελεί ένα από τα ισχυρότερα σύμβολα του ελληνικού πολιτισμού και της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.
Σύμφωνα με την αρχαία ελληνική μυθολογία, αποτελούσε την κατοικία των Δώδεκα Ολύμπιων Θεών και κατείχε κεντρική θέση στην κοσμοαντίληψη των αρχαίων Ελλήνων. Η παρουσία του στα Ομηρικά Έπη, στη «Θεογονία» του Ησιόδου και σε μεταγενέστερα έργα της αρχαίας γραμματείας συνέβαλε στη διαχρονική ακτινοβολία του.
Στους πρόποδες του βουνού βρίσκεται και η αρχαιολογική περιοχή του Δίου, ένας σημαντικός χώρος που συνδέεται άμεσα με τη λατρεία των Ολύμπιων Θεών και συμπληρώνει το πολιτιστικό τοπίο της περιοχής.
Η συμβολική δύναμη του Ολύμπου, ωστόσο, ξεπερνά τα όρια της αρχαιότητας. Το μυθικό βουνό εξακολουθεί μέχρι σήμερα να εμπνέει τη λογοτεχνία, τις τέχνες, τη φιλοσοφία και την παγκόσμια πολιτιστική δημιουργία.
«Μία σημαντική εθνική επιτυχία»
Τα υπουργεία Πολιτισμού και Περιβάλλοντος και Ενέργειας εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την απόφαση της UNESCO, υπογραμμίζοντας ότι η εγγραφή του Ολύμπου αποτελεί μία από τις σημαντικότερες διεθνείς διακρίσεις στον τομέα της προστασίας της πολιτιστικής και φυσικής κληρονομιάς.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη σημείωσε ότι η απόφαση επιβεβαιώνει τη δέσμευση της Ελλάδας για την προστασία και τη βιώσιμη διαχείριση της πολιτιστικής και φυσικής της κληρονομιάς, ενώ ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου τόνισε τη σημασία της προστασίας της βιοποικιλότητας και του φυσικού περιβάλλοντος.
Η προετοιμασία του φακέλου υποψηφιότητας αποτέλεσε αποτέλεσμα συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων υπουργείων, του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΟΦΥΠΕΚΑ), των αρχαιολογικών υπηρεσιών, της επιστημονικής κοινότητας και άλλων εμπλεκόμενων φορέων.
Η ένταξη του Ολύμπου στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO αποτελεί πλέον μια διεθνή αναγνώριση της μοναδικής αξίας του, αλλά και μια υπενθύμιση της ευθύνης για την προστασία του. Ένα βουνό που συνδέθηκε με τους θεούς της αρχαιότητας και σημάδεψε την ελληνική μυθολογία περνά πλέον σε μία νέα εποχή διεθνούς προστασίας, ως ένα από τα σημαντικότερα φυσικά και πολιτιστικά σύμβολα της Ελλάδας.
