Για δεκαετίες, η περίοδος ήταν ένα από εκείνα τα θέματα που η κοινωνία προτιμούσε να κρύβει κάτω από το χαλί και να κάνει πως δεν υπάρχει. Στα σχολεία, στις οικογένειες, ακόμη και στα μέσα ενημέρωσης, αντιμετωπιζόταν συχνά σαν κάτι «άβολο». Τώρα, ένα νέο εθνικό πρόγραμμα έρχεται να αλλάξει αυτή τη σιωπή, επιχειρώντας να ανοίξει μια συζήτηση που έπρεπε να έχει γίνει εδώ και χρόνια.
Στην Ελλάδα εγκαινιάζεται για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο Εθνικό Πρόγραμμα για την προαγωγή της υγείας και της ευημερίας των εφήβων κοριτσιών, με βασικό άξονα την υγιεινή και την υγεία της περιόδου. Το πρόγραμμα φέρει το σύνθημα «ΡΙΣΠΕΚΤ στο σώμα σου» και συνδυάζει ενημερωτικές και εκπαιδευτικές δράσεις, αλλά και πρωτοβουλίες ευαισθητοποίησης γύρω από την περίοδο και την ισότιμη πρόσβαση σε βασικά προϊόντα υγιεινής.
Στο πλαίσιο της δράσης προβλέπεται η δωρεάν διανομή περισσότερων από 18 εκατομμυρίων προϊόντων περιόδου σε μαθήτριες από την Ε’ Δημοτικού έως τη Γ’ Γυμνασίου για διάστημα τεσσάρων μηνών. Παράλληλα, θα πραγματοποιηθούν ενημερωτικές δράσεις σε σχολεία σε όλη τη χώρα, με ιδιαίτερη έμφαση στις τάξεις της Ε’ και ΣΤ’ Δημοτικού αλλά και στα Γυμνάσια.
Το πρόγραμμα δεν περιορίζεται μόνο στις μαθήτριες. Προβλέπονται επίσης ενημερώσεις για γονείς, φροντιστές και εκπαιδευτικούς, ώστε να δημιουργηθεί ένα περιβάλλον όπου το θέμα της περιόδου αντιμετωπίζεται χωρίς ταμπού. Εκπαιδευτικοί και σχολικό προσωπικό θα λάβουν εξ αποστάσεως επιμόρφωση, με ιδιαίτερη έμφαση σε απομακρυσμένες περιοχές αλλά και σε σχολεία Ειδικής Αγωγής και Εκπαίδευσης.
Μέσω ειδικής διαδικτυακής πλατφόρμας θα παρέχεται δωρεάν εκπαιδευτικό υλικό, το οποίο θα περιλαμβάνει οδηγούς, βίντεο και διαδραστικές δραστηριότητες προσαρμοσμένες στις ανάγκες κάθε ηλικιακής ομάδας. Σύμφωνα με τις επίσημες ανακοινώσεις, στόχος του προγράμματος είναι να εξασφαλιστούν αξιοπρεπείς συνθήκες υγιεινής και να καταπολεμηθούν οι κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες γύρω από την περίοδο.
Η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας, Ειρήνη Αγαπηδάκη, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι:
«Η περίοδος αποτελεί μια φυσική σωματική λειτουργία όπως η δίψα. Για χρόνια όμως δυσκολευόμασταν να μιλήσουμε για αυτό το θέμα. Σήμερα, επιλέγουμε τη γνώση και τον σεβασμό. Στηρίζουμε τα κορίτσια, τους γονείς και τους εκπαιδευτικούς, μιλώντας ανοιχτά για την υγεία και την υγιεινή της περιόδου, ενδυναμώνοντας γονείς και μαθητές για μια Ελλάδα που δεν αφήνει κανέναν πίσω».
Από την πλευρά του, ο διπλωματικός εκπρόσωπος της UNICEF στην Ελλάδα, Ghassan Khalil, τόνισε ότι κάθε κορίτσι πρέπει να έχει πρόσβαση σε αξιόπιστη ενημέρωση, στα απαραίτητα προϊόντα και σε ένα υποστηρικτικό περιβάλλον, ώστε να διαχειρίζεται την περίοδό του με αξιοπρέπεια.
Παρότι η πρωτοβουλία αποτελεί ένα σημαντικό βήμα, είναι δύσκολο να μην επισημανθεί και μια σημαντική παράμετρος: τα προϊόντα περιόδου θα έπρεπε να διατίθενται δωρεάν όχι μόνο για τέσσερις μήνες και όχι μόνο σε συγκεκριμένες ηλικιακές ομάδες. Η πραγματική ισότητα στην πρόσβαση στην υγιεινή προϋποθέτει κάτι πιο μόνιμο και καθολικό. Σήμερα, τα προϊόντα περιόδου εξακολουθούν να έχουν υψηλό κόστος, κάτι που τα καθιστά απρόσιτα για πολλές γυναίκες.
Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας NextGeneration EU, με την επιστημονική υποστήριξη εξειδικευμένων φορέων και επαγγελματιών υγείας.
Ίσως τελικά η μεγαλύτερη αξία αυτής της πρωτοβουλίας να μην είναι μόνο τα εκατομμύρια προϊόντα που θα διανεμηθούν, αλλά το γεγονός ότι ένα θέμα που για χρόνια κρυβόταν πίσω από αμηχανία και σιωπή αρχίζει επιτέλους να συζητιέται ανοιχτά. Και αυτό από μόνο του είναι μια μικρή αλλά εξαιρετικά πολύτιμη κοινωνική αλλαγή.
