Η κακοκαιρία «Erminio» πέρασε από τη χώρα αφήνοντας πίσω της κάτι πολύ πιο σύνθετο και προβληματικό από λάσπες και πλημμυρισμένους δρόμους: έναν νεκρό και μια γνώριμη, σχεδόν επαναλαμβανόμενη αίσθηση ότι τίποτα δεν αλλάζει.
Στη Νέα Μάκρη, ένας άνδρας περίπου 50 ετών, πολωνικής καταγωγής, παρασύρθηκε από τα ορμητικά νερά όταν προσπάθησε να βγει από το πλημμυρισμένο σπίτι του.
Στο Λεκανοπέδιο Αττικής, οι εικόνες ήταν ξανά ίδιες: δρόμοι που μετατράπηκαν σε ποτάμια, σπίτια που γέμισαν νερά, και μια τεράστια τρύπα να ανοίγει στη μέση της Μαραθώνος, κόβοντας τον δρόμο στα δύο. Το ρέμα που πέρασε από την περιοχή παρέσυρε τα πάντα, ενώ η ζημιά στον αγωγό ύδρευσης άφησε ολόκληρες περιοχές χωρίς νερό. Στη Νέα Μάκρη, η οδός Ρούμελης καλύφθηκε από πέτρες και φερτά υλικά, σαν να κατέβηκε ολόκληρο το βουνό μέσα σε μια νύχτα.
Η Πυροσβεστική κατέγραψε 483 κλήσεις μόνο στην Αττική: κοπές δέντρων, αντλήσεις υδάτων, απεγκλωβισμούς. Στη Ραφήνα, οικογένειες προσπαθούσαν να σώσουν ό,τι μπορούσε να σωθεί, μέσα σε ένα τοπίο που θύμιζε περισσότερο φυσική καταστροφή παρά αστικό χώρο. Και κάθε φορά που συμβαίνει αυτό, η ίδια φράση επιστρέφει: «ήταν έντονα τα φαινόμενα».
Αλλά πόσο «έντονα» πρέπει να είναι τα φαινόμενα για να ανοίγει ο δρόμος στη μέση; Πόσο «ακραία» πρέπει να είναι μια βροχή για να κατεβαίνει το βουνό και να πνίγει γειτονιές; Και κυρίως, πόσο ακόμη θα βαφτίζουμε την έλλειψη υποδομών ως «κακοκαιρία»; Μιλάμε -ξεκάθαρα πια- για πόλεις που δεν αντέχουν το ίδιο τους το περιβάλλον. Για ρέματα που μπαζώθηκαν, για αποστραγγιστικά έργα που δεν έγιναν ποτέ ή έμειναν μισά, για δρόμους που σχεδιάστηκαν χωρίς να υπολογίζουν τι συμβαίνει όταν βρέχει πραγματικά.
Και μέσα σε όλα αυτά, υπάρχει και η εξοικείωση. Έχουμε αρχίσει να βλέπουμε αυτές τις εικόνες σαν κάτι σχεδόν αναμενόμενο. Να λέμε «έτσι είναι κάθε φορά» και να προχωράμε. Μέχρι να υπάρξει μια απώλεια που μας αναγκάζει να σταματήσουμε για λίγο.
Η αλήθεια είναι ότι κάθε τέτοιο περιστατικό είναι το αποτέλεσμα πολλών μικρών παραλείψεων που συσσωρεύονται. Κάπου ανάμεσα στις λάσπες, στα φερτά υλικά και στις αντλήσεις νερών, υπάρχει ένα ερώτημα που δεν απαντιέται εύκολα αλλά επιστρέφει όλο και πιο έντονα: πόσο ακόμα θα ζούμε σε μια χώρα που με κάθε δυνατή βροχή δοκιμάζεται σαν να είναι η πρώτη φορά; Και πόσες φορές πρέπει να το δούμε για να πάψει να μοιάζει με «φυσικό φαινόμενο» και να αρχίσει να αντιμετωπίζεται σαν αυτό που πραγματικά είναι;
Πηγή φωτογραφιών: Πρώτο Θέμα
