Μπορεί να ακούγεται σαν σκηνή από ταινία, όμως για μια μικρή πόλη στο Κεμπέκ του Καναδά έγινε πραγματικότητα: τα δέντρα αναγνωρίστηκαν επίσημα ως ζωντανά όντα με δικά τους δικαιώματα. Η Τεράς-Βοντρέιγ, μια πόλη περίπου 2.000 κατοίκων δυτικά του Μόντρεαλ, αποφάσισε να κάνει ένα διαφορετικό βήμα για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, υιοθετώντας ψήφισμα που αναγνωρίζει ότι τα δέντρα έχουν δικαίωμα στη ζωή, στη φυσική ανάπτυξη, στην ακεραιότητα και στην αναγέννηση.
Η απόφαση πάρθηκε από το δημοτικό συμβούλιο στις 9 Ιουνίου και χαρακτηρίστηκε από περιβαλλοντικές οργανώσεις ως μια πρωτοβουλία χωρίς προηγούμενο στο Κεμπέκ και τον Καναδά. Ο δήμαρχος της πόλης, Μισέλ Μπουρντό, εξήγησε ότι η ιδέα γεννήθηκε μέσα από την ταινία του σκηνοθέτη Αντρέ Ντεροσέρ «Des arbres et des arts», η οποία βοήθησε πολλούς κατοίκους να δουν τα δέντρα όχι απλώς ως στοιχεία του τοπίου αλλά ως ζωντανούς οργανισμούς. «Ένα δέντρο είναι σαν άνθρωπος. Αναπνέει, ζει, παίρνει νερό. Μας προστατεύει από πολλά πράγματα», ανέφερε χαρακτηριστικά ο δήμαρχος.
Παράλληλα, η πόλη έγινε η πρώτη δημοτική αρχή στο Κεμπέκ και στον Καναδά που υπέγραψε την Οικουμενική Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Δέντρου. Η διακήρυξη υποστηρίζει ότι τα δέντρα αποτελούν κοινό αγαθό της ανθρωπότητας, ότι η ζωή στον πλανήτη εξαρτάται από αυτά και ότι οι άνθρωποι οφείλουν να τα αντιμετωπίζουν με σεβασμό και αλληλεγγύη.
Η νέα αυτή προσέγγιση δεν μένει μόνο στο συμβολικό επίπεδο. Σύμφωνα με τον δήμαρχο, η απόφαση θα οδηγήσει σε επανεξέταση των τοπικών κανονισμών, ώστε τα δέντρα να προστατεύονται περισσότερο ή, όταν η κοπή τους είναι αναπόφευκτη, να υπάρχει πρόβλεψη αντικατάστασής τους. Στα σχέδια της πόλης βρίσκεται επίσης η αύξηση της δενδροκάλυψης, με δράσεις που περιλαμβάνουν ακόμη και τη διάθεση δέντρων στους κατοίκους για φύτευση.
«Τα δέντρα είναι πραγματική πράσινη υποδομή», τόνισε ο Μπουρντό, εξηγώντας πως βοηθούν στη μείωση των υψηλών θερμοκρασιών στις πόλεις, στη βελτίωση της ποιότητας του αέρα, στη διαχείριση των νερών και στην προστασία της βιοποικιλότητας. Η απόφαση εγκρίθηκε ομόφωνα και φαίνεται να έχει θετική ανταπόκριση από την τοπική κοινωνία. Η περιοχή, που είναι χτισμένη μέσα στο πράσινο, έχει τα τελευταία χρόνια αντιμετωπίσει επανειλημμένα προβλήματα από πλημμύρες, γεγονός που έχει κάνει τους κατοίκους πιο ευαισθητοποιημένους απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.
«Στη μάχη απέναντι στην κλιματική αλλαγή, ο μεγαλύτερος σύμμαχός μας είναι τα δέντρα», δήλωσε ο δήμαρχος. Μια απόφαση που μπορεί να μοιάζει συμβολική, όμως δείχνει μια διαφορετική αντίληψη για τη σχέση ανθρώπου και φύσης: ότι ίσως το πράσινο γύρω μας δεν είναι απλώς διακόσμηση, αλλά ένας ζωντανός κόσμος που έχει τη δική του αξία.