Ένας viral χάρτης με τον «μέσο αριθμό ερωτικών συντρόφων» ανά χώρα ξαναφέρνει στην επιφάνεια μια διαχρονική απορία: πόσο διαφορετική είναι τελικά η σ3ξουαλική ζωή από χώρα σε χώρα;
Υπάρχουν κάποιοι χάρτες που, μόλις εμφανιστούν στα social media, έχουν σχεδόν εγγυημένη πορεία προς τα σχόλια. Ένας από αυτούς καταγράφει τον μέσο αριθμό ερωτικών συντρόφων που δηλώνουν οι άνθρωποι κατά τη διάρκεια της ζωής τους και παρουσιάζει εντυπωσιακές διαφορές ανάμεσα στις χώρες.
Στην κορυφή της συγκεκριμένης λίστας βρίσκεται η Τουρκία με 14,5 ερωτικούς συντρόφους κατά μέσο όρο, ακολουθούμενη από την Αυστραλία με 13,3, τη Νέα Ζηλανδία με 13,2 και την Ισλανδία με 13. Η Νορβηγία ακολουθεί με 12,1, ενώ η Ιταλία και η Σουηδία εμφανίζονται με 11,8. Η Ελλάδα βρίσκεται στη λίστα με μέσο όρο 10,6 συντρόφους.
Στην άλλη πλευρά της κατάταξης βρίσκονται χώρες όπως η Γερμανία, με 5,8, η Πολωνία με 6, η Ισπανία με 6,1, ενώ χαμηλότερα εμφανίζονται η Κίνα με 3,1 και η Ινδία με 3.
Και κάπου εδώ αρχίζει το ενδιαφέρον.
Τι πραγματικά μας λένε αυτά τα νούμερα;
Πρώτα απ’ όλα, όχι τόσο πολλά όσο θα ήθελε ένας viral χάρτης.
Τα συγκεκριμένα δεδομένα που αναπαράγονται ευρέως προέρχονται από έρευνα που αφορά το 2005 και παρουσιάζουν μέσους όρους για χώρες, όχι μια σύγχρονη, ενιαία ευρωπαϊκή έρευνα που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για να συγκρίνει με απόλυτη ακρίβεια τη σεξουαλική συμπεριφορά των σημερινών κατοίκων κάθε χώρας.
Επιπλέον, τέτοιες έρευνες βασίζονται σε μεγάλο βαθμό σε αυτοαναφορές. Με άλλα λόγια, οι άνθρωποι καλούνται να πουν οι ίδιοι πόσους σεξουαλικούς συντρόφους είχαν.
Και η σεξουαλική ζωή δεν είναι ακριβώς το πεδίο όπου όλοι οι άνθρωποι απαντούν με τον ίδιο τρόπο.
Κάποιος μπορεί να ντρέπεται και να δώσει μικρότερο αριθμό. Κάποιος άλλος μπορεί να υπερβάλει. Σε ορισμένες κοινωνίες η πολλαπλότητα των ερωτικών συντρόφων μπορεί να θεωρείται περισσότερο αποδεκτή, ενώ σε άλλες μπορεί να συνοδεύεται από κοινωνικό στίγμα.
Άρα, ένας αριθμός όπως το 14,5 δεν σημαίνει απαραίτητα ότι «οι άνθρωποι στην Τουρκία κάνουν περισσότερο σεξ» από εκείνους στη Γερμανία ή την Πολωνία.
Μπορεί να σημαίνει πολλά διαφορετικά πράγματα.
Η γεωγραφία παίζει ρόλο — αλλά όχι μόνη της
Η χώρα στην οποία μεγαλώνει κάποιος επηρεάζει αναπόφευκτα τον τρόπο με τον οποίο βλέπει τις σχέσεις, το σεξ, τον γάμο και την κοινωνική αποδοχή.
Η ηλικία έναρξης των σεξουαλικών σχέσεων, η θρησκεία, η οικογενειακή δομή, η αστικοποίηση, η ηλικία γάμου, η ισότητα των φύλων και η στάση απέναντι στις περιστασιακές σχέσεις μπορούν όλα να επηρεάσουν τη σεξουαλική συμπεριφορά.
Και οι διαφορές δεν είναι απαραίτητα τόσο απλές όσο «Βορράς πιο απελευθερωμένος, Νότος πιο συντηρητικός».
Η ίδια η κατάταξη το δείχνει: η Ισλανδία, η Νορβηγία, η Φινλανδία και η Σουηδία εμφανίζονται αρκετά ψηλά, αλλά ψηλά βρίσκεται και η Τουρκία. Η Ιταλία βρίσκεται επίσης στην πρώτη δεκάδα, ενώ άλλες ευρωπαϊκές χώρες εμφανίζονται αρκετά χαμηλότερα.
Δεν υπάρχει, επομένως, ένας απλός γεωγραφικός κανόνας που να εξηγεί τα πάντα.
Και οι γυναίκες;
Εδώ χρειάζεται ακόμη μεγαλύτερη προσοχή.
Στα social media ο συγκεκριμένος χάρτης συχνά παρουσιάζεται ως κατάταξη των γυναικών ανά χώρα. Τα διαθέσιμα στοιχεία, όμως, δεν τεκμηριώνουν με ασφάλεια αυτή την ερμηνεία: η γνωστή λίστα των 14,5, 13, 12,1 κ.ο.κ. αφορά μέσο αριθμό σεξουαλικών συντρόφων γενικά, όχι αποκλειστικά γυναίκες.
Και αυτή η λεπτομέρεια έχει σημασία, ειδικά όταν μιλάμε για ένα θέμα που συχνά μετατρέπεται πολύ εύκολα σε διαγωνισμό «body count».
Σε διαφορετικές έρευνες, άνδρες και γυναίκες αναφέρουν διαφορετικούς αριθμούς και υπάρχουν σημαντικές διαφορές στον τρόπο με τον οποίο οι ερωτώμενοι αντιλαμβάνονται και δηλώνουν τις σεξουαλικές τους εμπειρίες. Για παράδειγμα, βρετανικά δεδομένα από το Natsal δείχνουν ότι η κατανομή των αριθμών των συντρόφων διαφέρει ανά ηλικία και φύλο και ότι οι διάμεσοι αριθμοί απέχουν σημαντικά από τους εντυπωσιακούς μέσους όρους που συχνά κυκλοφορούν online.
Το «πόσους» τελικά δεν λέει και τόσο πολλά
Ίσως αυτό είναι και το πιο ενδιαφέρον συμπέρασμα.
Ένας άνθρωπος μπορεί να έχει έναν σύντροφο σε όλη του τη ζωή. Κάποιος άλλος μπορεί να έχει δεκαπέντε. Κάποιος άλλος μπορεί να έχει εκατό.
Κανένας από αυτούς τους αριθμούς, από μόνος του, δεν λέει αν κάποιος είχε καλύτερες σχέσεις, περισσότερο έρωτα, περισσότερο σεξ ή περισσότερη ευτυχία.
Ούτε μπορεί να αποτυπώσει την ποιότητα των σχέσεων, τη συναίνεση, την ηλικία, τις συνθήκες ή το αν οι εμπειρίες ήταν πραγματικά επιθυμητές.
Και ίσως γι’ αυτό τέτοιοι χάρτες είναι τόσο δημοφιλείς: παίρνουν κάτι εξαιρετικά προσωπικό και το μετατρέπουν σε έναν αριθμό που μπορούμε να συγκρίνουμε με τον διπλανό μας.
14,5 στην Τουρκία. 13 στην Ισλανδία. 10,6 στην Ελλάδα. 5,8 στη Γερμανία.
Αλλά πίσω από κάθε αριθμό υπάρχουν εκατομμύρια διαφορετικές ιστορίες.
Και αυτές, ευτυχώς, δεν χωράνε σε έναν χάρτη.
