Σίγουρα όλοι ξέρουμε έναν φίλο με tidsoptimism. Και αν νομίζεις ότι δεν ξέρεις… υπάρχει μια σοβαρή πιθανότητα να είσαι εσύ. Και τώρα θα αναρωτιέσαι τι στο καλό είναι πάλι αυτό το «tidsoptimism» και αν ενδέχεται να σου συμβαίνει κάτι κακό… Θα σου πω πως όχι τίποτα περίεργο δεν σου συμβαίνει απλώς να μπορεί λέμε τώρα εσύ ή κάποιος φίλος σου ίσως να είναι αυτός ο τύπος του -ξέρετε τώρα-, «έρχομαι ρε σε πέντε λεπτά» ενώ μόλις την ώρα που το γράφει ή ακόμα χειρότερα το ξεστομίζει, μπαίνει στο ντους. Που μην σας πω πιστεύει ακράδαντα ότι μπορεί να ετοιμαστεί, να ντυθεί, να βρει πάρκινγκ και να φτάσει στο ραντεβού σε χρόνο που ούτε ο Flash (ο άνθρωπος αστραπή) δεν θα ζήλευε. Και το λέει όμως με εκείνη την σιγουριά, που σχεδόν τον πιστεύεις.

Ο όρος tidsoptimism προέρχεται από τα σουηδικά και περιγράφει με απίστευτη ακρίβεια αυτό ακριβώς το φαινόμενο : την τάση δηλαδή κάποιων ανθρώπων να υποτιμούν συστηματικά τον χρόνο που χρειάζονται για να κάνουν οτιδήποτε. Δεν πρόκειται απλώς για μια υποτυπώδη καθυστέρηση αλλά είναι μια βαθιά, σχεδόν φιλοσοφική πίστη ότι θα «προλάβουμε». Ότι ο χρόνος somehow θα λυγίσει, θα συνεργαστεί με κάποιο τρόπο και τελικά θα μας κάνει την χάρη.

Στην καθημερινή ομιλία, το tidsoptimism μεταφράζεται συνήθως ως «είμαι λίγο χαοτικός με τον χρόνο», «δεν τα πάω καλά με τα ωράρια» ή το κλασικό «χαλάρωσε μωρέ, τι είναι ο χρόνος?»…- Και μεταξύ μας κάπου εκεί ανάμεσα σα να αχνοφαίνομαι και εγώ και το παραδέχομαι με λίγη ντροπή…-. Όμως όλο αυτό για τους γύρω ανθρώπους που ο χρόνος είναι πολύ συγκεκριμένος, έχει δηλαδή ραντεβού, υποχρεώσεις, deadlines και μια μικρή νευρική κρίση που καραδοκεί κάθε φορά που το ρολόι δείχνει 20:10 και ο φίλος με tidsoptimism γράφει ακόμα «ξεκινάω», είναι ιδιαίτερα αγχωτικό.

Ψυχολογικά, το φαινόμενο δεν έχει να κάνει απαραίτητα με ασέβεια ή αδιαφορία. Οι περισσότεροι άνθρωποι με tidsoptimism δεν θέλουν κατά βάθος να καθυστερούν. Το αντίθετο μάλιστα επιθυμούν. Πιστεύουν ειλικρινά ότι θα τα καταφέρουν. Ο εγκέφαλος τους απλώς λειτουργεί με μια μόνιμη υπέρ αισιοδοξία απέναντι στον χρόνο και υπολογίζουν μόνο το «ιδανικό σενάριο», αγνοώντας όλα τα ενδιάμεσα : την κίνηση, το απρόοπτο τηλεφώνημα, το γεγονός ότι πάντα θα ψάχνεις τα κλειδιά σου την τελευταία στιγμή.

Και να σας πω και κάτι, υπάρχει και μια πιο ανθρώπινη πλευρά σε όλο αυτό. Οι άνθρωποι δηλαδή με tidsoptimism συχνά έχουν δημιουργικό μυαλό, σκέφτονται γρήγορα, ζουν στο παρόν και δυσκολεύονται με τα αυστηρά πλαίσια. Ο χρόνος για αυτούς ,πώς να το πω, δεν είναι γραμμικός αλλά μια ευέλικτη έννοια, κάτι που «κάπως θα βγει». Και πολλές φορές, αυτός ο τρόπος σκέψης τους βοηθά να μην βιώνουν το άγχος όπως οι υπόλοιποι. Το πρόβλημα απλώς ξεκινά όταν το άγχος μεταφέρεται σε όλους τους άλλους.

Στις σχέσεις -φιλικές, επαγγελματικές, ερωτικές- το tidsoptimism μπορεί να γίνει μια δοκιμασία, όχι απλώς γιατί κάποιος άργησε μια φορά, αλλά γιατί αργεί πάντα. Και κάπου εκεί αρχίζουν οι παρεξηγήσεις. Ο άλλος νιώθει ότι δεν υπολογίζεται και ότι ο χρόνος του δεν έχει κάποια αξία και ο tidsoptimism νιώθει παρεξηγημένος, γιατί «δεν το κάνει επίτηδες» και αφού «τελικά ήρθε».

Βασικά το χιούμορ είναι συχνά ο τρόπος που επιβιώνουμε γύρω από αυτούς τους ανθρώπους. Κάνουμε πλάκες, δίνουμε ραντεβού μισή ώρα νωρίτερα, λέμε «στις 7»ενώ εννοούμε «{στις 7:30». Και όμως, πίσω από το γέλιο υπάρχει μια πραγματική σύγκρουση διαφορετικών αντιλήψεων για τον χρόνο. Για κάποιους δηλαδή ο χρόνος είναι όριο και για άλλους είναι πρόταση.

Το ενδιαφέρον όμως ξέρετε, είναι ότι το tidsoptimism δεν αφορά μόνο την καθυστέρηση αλλά αφορά ακόμα και τον τρόπο που βλέπουμε την ζωή. Είναι αυτή η πεποίθηση ότι «θα προλάβω να τα κάνω όλα», ότι «υπάρχει χρόνος», ότι «δεν πειράζει αν όχι τώρα, αργότερα». Κάποιες φορές αυτό είναι τόσο απελευθερωτικό και άλλες φορές, οδηγεί σε αναβολές, χαμένες ευκαιρίες και ανθρώπους που περιμένουν.

Τώρα ίσως αναρωτιέστε αν αυτό είναι κάτι που μπορεί να αλλαξει… Θα σας απαντήσω πως Ναι, απλώς όχι εύκολα. Δεν μπορεί σίγουρα να αλλάξει με φωνές και χρονόμετρα. Οι άνθρωποι με tidsoptimism χρειάζονται επίγνωση. Να καταλάβουν δηλαδή, ότι ο χρόνος των άλλων δεν λειτουργεί ακριβώς με τον ίδιο τρόπο με τον δικό τους. Ότι η συνέπεια δεν είναι φυλακή αλλά μια μορφή σεβασμού. Και οι υπόλοιποι όμως από την άλλη, ίσως χρειάζεται να θυμούνται ότι δεν έχουν όλοι οι άνθρωποι το ίδιο εσωτερικό ρολόι.

Γιατί στο τέλος της ημέρας, το tidsoptimism είναι μια πολύ ανθρώπινη υπενθύμιση : δεν ζούμε όλοι στον ίδιο χρόνο, ακόμα κι αν κοιτάμε το ίδιο ρολόι. Κάποιοι ζουν πέντε λεπτά μπροστά, κάποιοι δέκα πίσω, και κάποιοι σε ένα σύμπαν όπου όλα «θα γίνουν». Το θέμα λοιπόν, δεν είναι να αλλάξουμε ο ένας τον άλλον, αλλά να μάθουμε πότε να περιμένουμε, πότε να γελάμε και πότε – με αγάπη- να λέμε: «Ξεκίνα λίγο νωρίτερα. Σε περιμένω».

Συντάκτης: Φραγκούλα Χατζηαγόρου
Επιμέλεια κειμένου: Αγγελική Θεοχαρίδη