Μέσα σε μια σχέση υπάρχουν κάποιες μικρές κινήσεις που δεν γράφονται σε κανένα βιβλίο. Τις συναντάς παντού: στο σαλόνι, στην κουζίνα, στο διάδρομο, ανάμεσα στον καφέ και το κινητό. Μία από αυτές είναι το γνωστό ζουληγματάκι στον πωπό τ@ συντρόφου. Δεν είναι δήλωση, δεν είναι φιλοσοφία, δεν είναι κίνηση statement. Είναι εκείνη η στιγμή παρόρμησης στη θέα και μόνο του πωπού που λέει “come to me, bring it on”. Για τους μερακλήδες μπορεί να είναι και μέρος της πρόσκλησης για περαιτέρω παιχνίδι. Γούστα είναι αυτά παιδιά μου, δεν κρίνω.

Στο σωστό πλαίσιο λοιπόν, γίνεται πείραγμα. Μια μικρή “σωματική ατάκα”. Ένα βλέμμα που συνοδεύεται από τη γνωστή χορογραφία του χεριού. Αν και οι δύο άνθρωποι γελάνε, αν υπάρχει διάθεση και αμοιβαία αποδοχή, τότε αυτή η κίνηση μετατρέπεται σε κοινό κώδικα. Σε εσωτερικό αστείο. Σε μια στιγμή που λέει “έεεεεεελα, παράτα ότι κάνεις και ασχολήσου μαζί μου”.

Αλλά το μυστικό δεν είναι το χέρι. Είναι η συναίνεση.

Το σώμα δεν λειτουργεί με υποθέσεις. Λειτουργεί με σήματα. Όταν ένα άγγιγμα είναι επιθυμητό, ο εγκέφαλος το διαβάζει ως ασφάλεια. Ενεργοποιούνται μηχανισμοί σύνδεσης, όπως η απελευθέρωση οξυτοκίνης, μιας ορμόνης που σχετίζεται με την εμπιστοσύνη και την εγγύτητα. Παράλληλα, μειώνονται δείκτες στρες, όπως η κορτιζόλη. Με απλά λόγια, το σώμα χαλαρώνει όταν αισθάνεται ότι ο άλλος είναι σύμμαχος.

Αν όμως λείπει η συναίνεση, η εικόνα αλλάζει αμέσως. Το ίδιο άγγιγμα μπορεί να γίνει άβολο ή ανεπιθύμητο. Και εκεί δεν μιλάμε για διάθεση ή χιούμορ, αλλά για όρια. Τα όρια δεν είναι ψυχρότητα. Είναι σεβασμός. Και σε μια σύγχρονη σχέση, ο σεβασμός είναι προϋπόθεση, όχι προαιρετικό έξτρα.

Το σώμα τ@ κάθε ανθρώπου είναι προσωπικός χώρος. Το παιχνίδι ξεκινά μόνο όταν υπάρχει ξεκάθαρη αποδοχή. Μερικές φορές αυτό είναι ρητό, με λόγια. Άλλες φορές είναι εμφανές μέσα από το κλίμα, το γέλιο, τη χαλαρότητα. Όταν υπάρχει αμφιβολία, η καλύτερη επιλογή είναι η ερώτηση. Η επικοινωνία δεν χαλάει το ρομαντικό vibe. Το ενισχύει.

Κάπου εδώ έρχεται και η αντιπαραβολή με το παλιό παιδικό παιχνίδι που πολλοί θυμούνται, το λεγόμενο «σαλαμάκι». Ένα χτύπημα στον πισινό με την παλάμη, γέλια, τρέξιμο, πείραγμα. Τότε παρουσιαζόταν ως αθώο. Σήμερα, τέτοιες συμπεριφορές αξιολογούνται πολύ πιο αυστηρά, ειδικά όταν δεν υπάρχει συναίνεση. Η κοινωνία έχει γίνει πιο συνειδητή γύρω από τα σωματικά όρια και την ασφάλεια. Αυτό δεν σημαίνει ότι το χιούμορ εξαφανίστηκε. Σημαίνει ότι έμαθε να ρωτάει πριν αγγίξει. Είναι σοβαρό εφόδιο για τη μετέπειτα πορεία του κάθε ατόμου.

Στις ενήλικες σχέσεις, το παιχνίδι παραμένει ζωντανό. Απλώς γίνεται πιο ώριμο. Τα μικρά πειράγματα, όπως το ζουληχτό πωπάκι, μπορούν να λειτουργήσουν σαν προσωπική γλώσσα ανάμεσα σε δύο ανθρώπους. Δημιουργούν κοινή ταυτότητα. Έτσι χτίζονται μικρές τελετουργίες που επαναλαμβάνονται και δίνουν ρυθμό στην καθημερινότητα. Ένα βλέμμα, ένα αστείο, μια κίνηση που μόνο οι δύο καταλαβαίνουν. Αυτά τα στοιχεία αυξάνουν την αίσθηση οικειότητας και συναισθηματικής εγγύτητας.

Η ψυχολογία των σχέσεων δείχνει ότι το κοινό χιούμορ συνδέεται με μεγαλύτερη ικανοποίηση. Όταν δύο άνθρωποι γελούν μαζί, δημιουργείται συγχρονισμός. Δεν χρειάζεται πάντα βαθιά συζήτηση. Μερικές φορές χρειάζεται ένα μικρό σήμα που λέει «είμαστε καλά». Το παιχνίδι, όταν είναι αμοιβαίο, ενισχύει τη σύνδεση αντί να τη διαταράσσει.

Και από βιολογική σκοπιά, η ανθρώπινη έλξη έχει μελετηθεί εκτενώς. Έρευνες έχουν δείξει ότι η σ3ξουαλική διέγερση ενεργοποιεί τα κέντρα ανταμοιβής του εγκεφάλου. Άλλες μελέτες εξετάζουν τον ρόλο της όσφρησης στην έλξη ή τον συγχρονισμό φυσιολογικών αντιδράσεων μεταξύ συντρόφων. Η σύνδεση δεν είναι μόνο συναίσθημα. Είναι νευροβιολογία, ορμονική δραστηριότητα και συμπεριφορά μαζί. Σε αυτό το πλαίσιο, ακόμη και μια απλή σωματική κίνηση αποκτά νόημα όταν συμβαίνει μέσα σε περιβάλλον εμπιστοσύνης.

Άρα το ζουληγματάκι δεν είναι από μόνο του σημαντικό. Γίνεται σημαντικό μέσα από το πλαίσιο. Αν και οι δύο το απολαμβάνουν, μπορεί να είναι μια χαριτωμένη στιγμή σύνδεσης. Αν δεν υπάρχει αμοιβαία διάθεση, τότε η σωστή επιλογή είναι να μην συμβεί. Η διαφορά δεν είναι στην κίνηση, αλλά στη συμφωνία.

Στο τέλος, οι σχέσεις δεν στηρίζονται σε θεαματικές χειρονομίες. Στηρίζονται σε μικρές επαναλαμβανόμενες πράξεις που δημιουργούν αίσθηση ασφάλειας και οικειότητας. Στα εσωτερικά αστεία που χτίζονται με τον χρόνο. Στις στιγμές όπου το χιούμορ συναντά τον σεβασμό. Γιατί η πραγματική σύνδεση δεν είναι θέμα έντασης. Είναι θέμα εμπιστοσύνης, επικοινωνίας και κοινής διάθεσης. Όταν αυτά υπάρχουν, ακόμη και το πιο απλό πείραγμα γίνεται μέρος μιας ζωντανής, υγιούς δυναμικής. Οι πιο δυνατές σχέσεις δεν είναι εκείνες που αποφεύγουν το παιχνίδι. Είναι εκείνες που ξέρουν να παίζουν σωστά, με συναίνεση, με γέλιο και με όρια καθαρά. Και τελικά, ίσως αυτό να είναι το πιο όμορφο: να έχεις έναν άνθρωπο με τον οποίο μπορείς να γελάς, να πειράζεσαι, να δημιουργείς μικρές τελετουργίες, και να ξέρεις ότι όλα συμβαίνουν επειδή και οι δύο το θέλετε.

Το vibe πρέπει να είναι κοινό, αλλιώς είναι φαντασίwση.

Αυτό το τελευταίο, θα μπορούσε να είναι η απάντηση σε κάθε σχεσιακή ερώτηση.

Γνωμούλα μου.

Συντάκτης: Σοφία Τρέπα
Επιμέλεια κειμένου: Αγγελική Θεοχαρίδη