Καμπανάκι κινδύνου για το μέλλον της παγκόσμιας μάχης κατά του HIV/AIDS κρούει ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, προειδοποιώντας ότι οι σημαντικές περικοπές στη διεθνή χρηματοδότηση απειλούν να ανατρέψουν πρόοδο δεκαετιών. Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, επεσήμανε ότι, παρά το γεγονός πως οι θάνατοι που σχετίζονται με το AIDS έχουν μειωθεί κατά 70% από το 2004, οι πρόσφατες μειώσεις των κονδυλίων δημιουργούν σοβαρούς κινδύνους για την πορεία αντιμετώπισης της επιδημίας.
Μέσα από ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, ο Γκουτέρες υπογράμμισε ότι καμία χώρα και καμία κοινότητα δεν μπορεί να τερματίσει μόνη της την επιδημία του AIDS, τονίζοντας την ανάγκη για διεθνή συνεργασία και διατήρηση της χρηματοδοτικής στήριξης προς τα προγράμματα πρόληψης και θεραπείας.
Την ανησυχία του ΟΗΕ συμμερίζεται και το UNAIDS, με την εκτελεστική διευθύντριά του, Γουίνι Μπιανίμα, να παρουσιάζει στοιχεία που αποτυπώνουν τη δυσμενή εικόνα. Σύμφωνα με δεδομένα του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), η αναπτυξιακή βοήθεια παγκοσμίως μειώθηκε κατά 23% μέσα στο 2025, επηρεάζοντας άμεσα κρίσιμα προγράμματα υγείας.
Οι συνέπειες είναι ήδη ορατές σε πολλές χώρες χαμηλού εισοδήματος. Οι εξετάσεις για τον HIV έχουν μειωθεί κατά 22%, ενώ σε ορισμένες περιοχές η χρηματοδότηση για την προμήθεια προφυλακτικών έχει περιοριστεί κατά περισσότερο από 90%. Ειδικοί προειδοποιούν ότι οι εξελίξεις αυτές μπορεί να οδηγήσουν σε αύξηση των νέων μολύνσεων και να δυσκολέψουν ακόμη περισσότερο την έγκαιρη διάγνωση των ασθενών.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί και η κατάσταση των πιο ευάλωτων κοινωνικών ομάδων. Γυναίκες, κορίτσια, διεμφυλικά άτομα και εργαζόμενοι στο σεξ αντιμετωπίζουν αυξημένα εμπόδια στην πρόσβαση σε υπηρεσίες πρόληψης και φροντίδας. Παράλληλα, η ενίσχυση πολιτικών ποινικοποίησης και κοινωνικού αποκλεισμού σε αρκετές χώρες δυσχεραίνει τις προσπάθειες περιορισμού της εξάπλωσης του ιού.
Ο Αντόνιο Γκουτέρες επανέλαβε ότι, παρά τα σημαντικά βήματα που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια, ο αγώνας κατά του AIDS παραμένει ανολοκλήρωτος. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΗΕ, στα τέλη του 2024 περίπου 9,2 εκατομμύρια άνθρωποι που χρειάζονταν θεραπεία δεν είχαν πρόσβαση σε αυτήν, γεγονός που αναδεικνύει τις μεγάλες ανισότητες που εξακολουθούν να υπάρχουν στο παγκόσμιο σύστημα υγείας.
Παρότι οι θάνατοι από ασθένειες που σχετίζονται με το AIDS έχουν μειωθεί σημαντικά σε σχέση με τις προηγούμενες δεκαετίες, περίπου 630.000 άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους το 2024. Οι αριθμοί αυτοί αποτυπώνουν τόσο την πρόοδο που έχει επιτευχθεί όσο και τη σοβαρότητα των κινδύνων που εξακολουθούν να υφίστανται.
Το θέμα βρίσκεται στο επίκεντρο της διήμερης συνεδρίασης της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ, η οποία πραγματοποιείται στις 22 και 23 Ιουνίου, με στόχο την υιοθέτηση νέας πολιτικής διακήρυξης για την αντιμετώπιση του HIV/AIDS. Οι εκπρόσωποι των κρατών καλούνται να επαναβεβαιώσουν τη δέσμευσή τους απέναντι σε έναν αγώνα που, όπως τονίζουν οι ειδικοί, δεν έχει ακόμη κερδηθεί.
Το μήνυμα του ΟΗΕ είναι σαφές: η πρόοδος των τελευταίων δεκαετιών δεν μπορεί να θεωρείται δεδομένη. Χωρίς επαρκή χρηματοδότηση, πρόσβαση σε θεραπεία και προστασία των ευάλωτων πληθυσμών, ο κίνδυνος οπισθοδρόμησης παραμένει πραγματικός.
