Μια ματιά στο εγkληματολογικό μουσείο της Αθήνας που δεν ανοίγει τις πόρτες του

Απανταχού λάτρεις των ανεξιχνίαστων και όχι μόνο εγkλημάτων!
Για εσένα που η χαλάρωση μετά από μία δύσκολη μέρα σημαίνει να δεις ντοκιμαντέρ με αληθινά εγkλήματα ή ιστορίες βασισμένες στην πραγματικότητα από τον Κόκκινο Κύκλο. Για εσένα που λατρεύεις τις ιστορίες του Ηρακλή Πουαρό και του Σέρλοκ Χολμς. Για εσένα που, όταν το σπίτι είναι άδειο ή θέλεις να συγκεντρωθείς στη δουλειά, βάζεις να ακούσεις true crime podcasts. Για εσένα που ξέρεις απ’ έξω κάθε επεισόδιο από Law & Order, CSI Vegas, Miami, NY, NCIS, Bones και άλλα πολλά. Για όλους εμάς, που το έγkλημα δεν είναι απλά μια ιστορία· είναι μια παράξενη γοητεία, βασισμένη στη δύναμη και την ψυχολογία ενός ανθρώπου.

Ελάτε, λοιπόν, να μαζευτούμε εδώ και να διαβάσουμε έστω από μακριά για ένα μέρος που δύσκολα θα επισκεφτούμε: το Εγkληματολογικό Μουσείο της Αθήνας.

Το μουσείο ανήκει στην Ιατρική Σχολή του ΕΚΠΑ και στεγάζεται στο Εργαστήριο Ιατροδικαστικής και Τ0ξικολογίας. Είναι το πρώτο πανεπιστημιακό μουσείο στην Ελλάδα που αφηγείται την ιστορία του εγkλήματος μέσα από πειστήρια, εργαλεία και αντικείμενα που έχουν χρησιμοποιηθεί για την άσκηση βiας.

Ιδρύθηκε το 1932 από τον καθηγητή Ιατροδικαστικής Ιωάννη Γεωργιάδη (1874–1960), ο οποίος αφιέρωσε δεκαετίες στη μελέτη και τη συγκέντρωση αντικειμένων που σχετίζονται με εγκλήματα και ιατροδικαστική έρευνα. Στόχος του ήταν να δημιουργηθεί ένας χώρος όπου η ιστορία του εγkλήματος στην Ελλάδα θα καταγραφόταν και θα αναδεικνυόταν με επιστημονικό τρόπο, ένα όραμα που συνεχίστηκε από τους διαδόχους του καθηγητές, πάντα σε συνεργασία με τις αστυνομικές και δικαστικές αρχές.

Εκθέματα που άλλοτε ήταν απλά εργαλεία ή αντικείμενα έρευνας, σήμερα γίνονται παράθυρο στο παρελθόν και παρέχουν μία μοναδική εμπειρία. Αν, λοιπόν, νιώθεις περίεργος για το πώς η επιστήμη συναντά το μυστήριο, διάβασε παρακάτω για να μάθεις τι μπορείς να δεις, πώς να το επισκεφθείς (κομματάκι δύσκολο) και γιατί είναι τόσο ξεχωριστό. Το μουσείο απευθύνεται κυρίως σε φοιτητές Ιατρικής, Φαρμακευτικής, Νομικής και άλλων κλάδων με κατεύθυνση την Εγκληματολογία, αλλά και στους εκπαιδευόμενους της Αστυνομικής Ακαδημίας.

Οι συλλογές περιλαμβάνουν πάνω από 1.500 αντικείμενα που άλλοτε ήταν εργαλεία, πειστήρια εγκλημάτων ή αντικείμενα έρευνας. Κάθε αντικείμενο αφηγείται τη δική του ιστορία, ενώ οι υποθέσεις των εκθεμάτων βρίσκονται στην αρχειοθήκη της σχολής και μας ταξιδεύουν πίσω στον χρόνο, στον 19ο και 20ό αιώνα, αποκαλύπτοντας πτυχές της ελληνικής κοινωνίας, της δικαιοσύνης και της ιατροδικαστικής επιστήμης.

Οι Συλλογές του Μουσείου

1. Συλλογές Ιατροδικαστικής
   • Συλλογή ανθρώπινων λειψάνων: μουμιοποιημένα και σκελετικά λείψανα, δείγματα δέρματος με τατουάζ του 19ου αιώνα, ταριχευμένα κεφάλια παρανόμων, δείγματα σε φορμόλη, καθώς και μία μούμια που ανακαλύφθηκε στην Πάρνηθα.
   • Συλλογή θηλιών και συρματόσχοινων: αυτοσχέδιες θhλιές για αυτοκτονiα και ταινίες στρaγγαλισμού από ανθρωποκτονiες.
   • Συλλογή κέρινων ομοιωμάτων: μοντέλα τραυματισμών που φαίνονται ζωντανά και αφηγούνται ιστορίες θaνάτου.
   • Συλλογή ιατροδικαστικών εγγράφων: φωτογραφίες εγkληματιών και εγkλημάτων, σκίτσα τόπων εγkλήματος, ανθρωπομετρικές κάρτες Bertillon.
2. Συλλογές Τ0ξικολογίας
   • Συλλογή νaρκωτικών ουσιών: δείγματα από το δρόμο, ουσίες από δηλητηριάσεις, παλιά αντιδραστήρια εργαστηρίου.
   • Συλλογή μοντέλων μανιταριών: πλαστικά μοντέλα δηλhτηριωδών και βρώσιμων μανιταριών για εκπαιδευτικούς σκοπούς.
3. Εγkληματολογικές συλλογές
   • Ανακατασκευασμένη γkιλοτίνα: η μοναδική στην Ελλάδα.
   • Συλλογή αιχμηρών ή μυτερών όπλwν: μαχαiρια, σπaθιά, ξιφολόγχες, όπλa που ανήκαν στον Ι. Γεωργιάδη.
   • Συλλογή πuρoβόλων όπλwν και πυρoμαχικών: από τον 18ο αιώνα έως σύγχρονα όπλa.
   • Συλλογή στρατιωτικού εξοπλισμού: κράνη, χειροβ0μβiδες, εκρηκτικά από τον Α’ και Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
   • Συλλογή αντικειμένων μαγείας: φυλαχτά, τάλισμαν, πεντάλφες, κλειδιά-σκελετοί.
   • Συλλογή πλαστών τραπεζογραμματίων: από Ελλάδα και Ευρώπη, αρχές 20ού αιώνα.

Το παλαιότερο από τα εκθέματα του Μουσείου: Λaιμητόμος ή γκιλοτiνα

Είναι η μοναδική λaιμητόμος που υπάρχει στην Ελλάδα και το παλαιότερο έκθεμα του μουσείου, χρησιμοποιήθηκε ως όργανο εφαρμογής της θaνατικής ποινής. Προτάθηκε από τον Γάλλο γιατρό Ζοζέφ Ινιάς Γκιγιοτέν, από τον οποίο πήρε και το όνομα της, κατά τη διάρκεια της Γαλλικής Επανάστασης ως μέσο γρήγορου και ανώδυνου θανάτου. Στην Ελλάδα ήρθε την εποχή του βασιλιά Όθωνα από τον πατέρα του, ως μέσο αποθάρρυνσης εξεγέρσεων κατά του γιου του. Αρχικά εγκαταστάθηκε στο Μπούρτζι στο Ναύπλιο για εκφοβισμό. Συνολικά καρατομήθηκαν 89 κατάδικοι μέχρι την κατάργησή της. Από αυτήν σώζονται καρατομημένα κεφάλια ληστών στο μουσείο.

Κάθε ενότητα λοιπόν είναι μια ζωντανή εμπειρία που σε βάζει μέσα στην ιστορία, την επιστήμη και την ανθρώπινη ψυχολογία. Το ταξίδι στο μουσείο είναι μια περιήγηση σε μυστήρια, αλήθειες και μαθήματα ζωής. Και μπορεί να μην είμαστε σε θέση να την επισκεφτούμε, αλλά αν τα παραπάνω σε εξιτάρουν, ποτέ δεν είναι αργά για σπουδές! Για όσους θέλουν να δουν με τα μάτια τους κάποια από τα εκθέματα, στην ακόλουθη σελίδα μπορείτε να βρείτε εδώ φωτογραφίες που δίνουν μια πρώτη γεύση από τις συλλογές.

Μεταξύ αυτών, θα δείτε:
• Παγούρι με αρσενικό, που θυμίζει τη θaνατηφόρο χρήση δηλhτηρiου σε ιστορικές υποθέσεις.
• Η μαχαiρα του ληστάρχου Γιαγκούλα και η μουμιοποιημένη κεφαλή του, αντικείμενα που συνδέονται με γνωστά εγkλήματα του παρελθόντος.
• Βρόγχος απaγχονισμού και άλλα αντικείμενα που δείχνουν τις λεπτομέρειες της ιατροδικαστικής και της εγkληματολογικής μελέτης.

Επίσης, στο παρακάτω βίντεο μπορείτε να δείτε πώς είναι το Εγκληματολογικό Μουσείο από μέσα και να πάρετε μια πιο ζωντανή «γεύση» των εκθεμάτων, από το φωτογραφικό υλικό της υπόθεσης Αθανασόπουλου, τον οποίο σκότwσαν, έκαψαν και διαμέλισαν η γυναίκα και η πεθερά του, για την οποία υπόθεση γράφτηκε και το ρεμπέτικο τραγούδι Κακούργα Πεθερά, που θα ακούγεται στο τέλος του άρθρου… έως το χέρι και το αυτί του βασιλοκτόνου Σχινά.

*Πέρα από τα εκθέματα, που μπορεί να είναι αρκετά έντονα για τον μέσο επισκέπτη, το μουσείο δεν διαθέτει ούτε τους απαραίτητους πόρους ούτε επαρκές προσωπικό για να λειτουργεί όπως τα περισσότερα άλλα μουσεία.

Επικοινωνία με το Μουσείο

Ταχυδρομική διεύθυνση: Ιατρική Σχολή, Μ. Ασίας 75, 115 27 Γουδή (Κτήριο 7)
E-mail: ccriminology-museum@med.uoa.gr
Τηλέφωνο: 210 7462415 / 210 7462426