Ψυχολογική βiα στη σχέση σημαίνει να αισθάνεσαι συνέχεια ανεπάρκεια

Είναι πολύ δύσκολο να την αντιληφθεί κάποιος. Ειδικότερα κάποιος που την έχει στο μυαλό του περισσότερο ως μορφή βiας και τίποτα περισσότερο. Μερικές φορές όμως η βiα, δεν λειτουργεί με χτυπήματα, ούτε καν με φωνές. Είναι αθόρυβη και γι’ αυτό τόσο επικίνδυνη. Μπαίνει στη ζωή σου σαν ένας ψίθυρος, σαν μια ανησυχία, σαν δήθεν φροντίδα. Δεν την αντιλαμβάνεσαι στην αρχή, γιατί δεν έρχεται ποτέ απότομα. Έρχεται σταδιακά, σαν μια σταγόνα που πέφτει ξανά και ξανά στο ίδιο σημείο, μέχρι να ανοίξει ρωγμή.

Στην αρχή υπερβάλλεις με τον εαυτό σου. Σκέφτεσαι μήπως το φαντάζεσαι. Μήπως απλά εσύ υπερβάλλεις  και πρέπει να σκέφτεσαι περισσότερο πριν μιλήσεις. Μήπως το πρόβλημα είναι καθαρά δικό σου.  Όταν εκφράζεις τη ζήλια σου, γιατί κάτι είδες, κάτι ένιωσες, κάτι σε ενόχλησε, σε κάνουν να αισθάνεσαι παράλογη. Σου γυρνάνε την κατάσταση κάνοντας σε να αισθάνεσαι σκουπίδι, λες και είναι λάθος που απλά ένιωσες. Σου λένε ότι σκέφτεσαι υπερβολικά, ότι δεν μπορείς να εμπιστευτείς, ενώ εσύ απλά πράττεις με βάση τις αφορμές που σου έχουν δώσει εκείνοι. Και εννοείται δεν ζητούν ποτέ συγγνώμη. Η συγγνώμη είναι μια λέξη που δεν την γνωρίζουν. Αντίθετα, θα φτιάξουν μια τέλεια ιστορία στο μυαλό τους ώστε να σου δικαιολογηθούν. Θα σου παρουσιάσουν την συμπεριφορά τους ως κάτι απόλυτα φυσιολογικό, σαν κάτι που εσύ το παρεξήγησες. Κι έτσι, κάθε φορά, η ευθύνη θα φεύγει μακριά τους και θα πέφτει πάνω σου.

Η ψυχολογική βiα δεν σε καταστρέφει από τη μια μέρα στην άλλη. Σε κάνει να αμφισβητείς σιγά-σιγά τον ίδιο σου τον εαυτό. Σου παίρνει την αυτοπεποίθηση κομμάτι-κομμάτι. Σου δημιουργεί ενοχές για πράγματα που ρωτάς και νιώθεις, ενώ σε άλλες περιπτώσεις θα σου φαινόταν απόλυτα φυσιολογικό και υγιές. Σε κάνει να νιώθεις ότι πρέπει να αποδεικνύεις συνεχώς την αξία σου, λες και η αγάπη πρέπει να κερδίζετε κάθε  μέρα από την αρχή. Σε κάνει να αισθάνεσαι λίγη, ανεπαρκής.

Κι έπειτα, έρχεται η επίκληση στο συναίσθημα. Όταν ξεκινάς να βάζεις όρια ξεκινάνε και αυτοί σε κάνουν να αισθάνεσαι ότι σκλήρυνες. Σου θυμίζουν όλα αυτά που έχουν κάνει για εσένα, σου τονίζουν τις στιγμές που ήταν δίπλα σου. Κάποιοι, ακόμα και συγκρίνουν συνεχώς, κάποια προηγούμενη, δικιά τους κακ0ποιητική σχέση, ώστε να σε κάνουν να νιώθεις άσχημα και να προσέχεις πως τους φέρεσαι γιατί είναι έθραυστοι.

Κι έτσι, κάθε φορά που θα θέλεις να αντιδράσεις, θα νιώθεις ενοχές. Θα νιώθεις ότι ίσως τελικά μπορεί και να τους αδικείς. Οπότε πρέπει να προσέχεις περισσότερο τις κινήσεις σου. Σε κάνουν να νιώθεις ότι είσαι εσύ ο κακ0ποιητής.

Αισθάνεσαι πως  πρέπει να ζητάς συνέχεις συγγνώμη, ακόμα κι όταν δεν έχεις κάνει τίποτα λάθος. Σε κάνει να πιστεύεις πως είσαι ανεπαρκής.  Σε κάνει να αναρωτιέσαι “Μήπως φταίω εγώ; Μήπως όντως δεν αξίζω καλύτερη συμπεριφορά;”.

Αυτό είναι και το πιο επικίνδυνο στοιχείο. Σε μαθαίνει να συνηθίζεις. Να συνηθίζεις τη σιωπή όταν πληγώνεσαι. Να συνηθίζεις την αμφισβήτηση της αλήθειας σου. Να συνηθίζεις το να νιώθεις “λίγή” για να μη δημιουργήσεις ένταση.

Αλλά υπάρχει και κάτι που πρέπει να θυμάσαι. Η αξία σου δεν καθορίζεται από το πώς σε αντιμετωπίζει κάποιος άλλος. Δεν χρειάζονται έγκριση τα συναισθήματα σου και να είναι έγκυρα. Πρέπει να ακούς το ένστικτο σου, ειδικότερα όταν επιμένει. Πρέπει να έχεις επίγνωση της κατάστασης ώστε να μπορέσεις και να την αντιμετωπίσεις. Με το να σταματήσεις να ψάχνεις διαρκώς αν το πρόβλημα είσαι εσύ. Με το να αρχίσεις να σε αγαπάς λίγο περισσότερο και να εμπιστεύεσαι ξανά τη δική σου κρίση, τα δικά σου όρια. Με το να καταλάβεις ότι η συγγνώμη που δεν έρχεται, δεν σημαίνει ότι δεν την αξίζεις. Σημαίνει ότι ο άλλος δεν μπορεί να τη δώσει. Η δύναμη σου είναι στο να μην αφήσεις την αμφισβήτηση να σε ορίσει. Να θυμάσαι ότι η σιωπή σου, δεν πρέπει να είναι υποχώρηση, αλλά προστασία.  Κι ότι η απελευθέρωση έρχεται τη στιγμή που παύεις να περιμένεις την αναγνώριση από εκείνους που δεν μπορούν, η δεν θέλουν να στη δώσουν.

Η ψυχολογική β1α μπορεί να είναι αόρατη, αλλά η αντοχή σου όχι. Μπορεί να μη φαίνεται στα μάτια των άλλων, αλλά εσύ ξέρεις τι έχεις αντέξει. Και αυτό, από μόνο του, είναι δύναμη.