Ένα από τα πιο δύσκολα πράγματα που μπορεί να αντιμετωπίσουμε είναι ένας χωρισμός. Ξέρεις, όμως, τι μπορεί να είναι ακόμη πιο δύσκολο; Να έχει τελειώσει η σχέση, να προσπαθείς να συνεχίσεις τη ζωή σου, αλλά εκείνος ή εκείνη να συνεχίζει να εμφανίζεται στα όνειρά σου.
Να ξυπνάς και να σκέφτεσαι: «Τώρα γιατί συνέβη αυτό; Τον θέλω πίσω; Δεν τον έχω ξεπεράσει;». Ή ακόμη και να ξυπνάς κλαίγοντας, επειδή αυτό που ένιωσες μέσα στο όνειρο ήταν τόσο έντονο που για λίγα λεπτά έμοιαζε πραγματικό.
Δεν είμαι εδώ για να σε κρίνω.
Και δεν θα σου πω ότι τον είδες επειδή «σε σκέφτεται κι εκείνος» ή επειδή το σύμπαν προσπαθεί να σας ξαναφέρει κοντά. Εδώ θα το πάμε διαφορετικά. Ψυχολογικά, επιστημονικά και σταράτα.
Συνειδητά μπορεί να έχεις προχωρήσει
Μπορεί να έχεις πει «τέλος». Να ξέρεις ακριβώς γιατί αυτή η σχέση δεν σου έκανε, να μην επιθυμείς να επιστρέψεις και να περνούν ολόκληρες μέρες χωρίς καν να σκέφτεσαι αυτόν τον άνθρωπο. Και μετά να τον βλέπεις στον ύπνο σου. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι κάπου βαθιά μέσα σου τον θέλεις ακόμη. Γιατί άλλο είναι αυτό που επεξεργαζόμαστε συνειδητά και άλλο οι μνήμες, οι συνειρμοί και οι συναισθηματικές συνδέσεις που μπορούν να ενεργοποιηθούν χωρίς να το αντιλαμβανόμαστε.
Με απλά λόγια: μπορεί συνειδητά να έχεις προχωρήσει, αλλά ο εγκέφαλός σου εξακολουθεί να έχει αποθηκευμένες συνδέσεις ανάμεσα σε αυτόν τον άνθρωπο και σε όσα ένιωθες τότε. Και αυτές οι συνδέσεις δεν εξαφανίζονται επειδή μια σχέση τελείωσε.
Ο πρώην μπορεί να είναι κάτι περισσότερο από ένα πρόσωπο
Ένας πρώην δεν υπάρχει στη μνήμη μας μόνο ως «ο τάδε άνθρωπος». Μπορεί να είναι συνδεδεμένος με μια ολόκληρη περίοδο της ζωής μας. Με χαρά, ενθουσιασμό, ασφάλεια και επιθυμία. Ή με απόρριψη, στενοχώρια, μοναξιά, θυμό και εγκατάλειψη. Το πρόσωπό του συνδέθηκε με μέρη, μουσικές, μυρωδιές, συζητήσεις, καβγάδες, αγκαλιές και εκατοντάδες μικρές στιγμές.
Γι’ αυτό θα ήταν πιο σωστό να πούμε όχι ότι ο πρώην «είναι» ένα συγκεκριμένο συναίσθημα, αλλά ότι το πρόσωπό του μπορεί να λειτουργεί στο όνειρο ως ένα πολύ οικείο πρόσωπο που είναι στενά συνδεδεμένο με συγκεκριμένα συναισθήματα και αναμνήσεις.
Και κάπου εδώ αρχίζει να αποκτά περισσότερο νόημα το γιατί εμφανίζεται ξαφνικά.
Μπορεί να μην ενεργοποιήθηκε ο άνθρωπος, αλλά το συναίσθημα
Ας πούμε ότι σήμερα κάποιος σε έκανε να νιώσεις απόρριψη. Ή ένιωσες μοναξιά. Ή ξεκίνησες μια καινούργια σχέση και εμφανίστηκε ξανά ο φόβος ότι μπορεί να πληγωθείς. Συνειδητά μπορεί να μην έκανες καμία σύνδεση με τον πρώην σου.
Σε μη συνειδητό επίπεδο, όμως, ένα σημερινό συναίσθημα μπορεί να ενεργοποιήσει συνειρμούς με μια παλαιότερη περίοδο κατά την οποία είχες βιώσει κάτι παρόμοιο πολύ έντονα. Και ποιο πρόσωπο ήταν συνδεδεμένο με εκείνη την περίοδο; Ίσως το δικό του.
Έτσι, όταν κοιμάσαι και ο εγκέφαλος επεξεργάζεται μνήμες και συναισθηματικό υλικό, μπορεί να εμφανιστεί αυτό το γνώριμο πρόσωπο μέσα στο όνειρο. Όχι επειδή το ασυνείδητό σου προσπαθεί απαραίτητα να σου πει «γύρνα πίσω». Αλλά επειδή το συγκεκριμένο πρόσωπο αποτελεί μέρος ενός ήδη υπάρχοντος δικτύου αναμνήσεων και συναισθημάτων.
Άλλο «μου λείπει» και άλλο «τον θυμήθηκε ο εγκέφαλός μου»
Αυτό είναι ίσως το σημείο που μας μπερδεύει περισσότερο. Ξυπνάς συγκινημένη, στενοχωρημένη ή με νοσταλγία και αμέσως ψάχνεις μια εξήγηση. «Αφού ένιωσα έτσι, μήπως τελικά μου λείπει;»
Όχι απαραίτητα.
Αν στο όνειρο βίωσες ξανά την απόρριψη, μπορεί να ξυπνήσεις με το συναίσθημα της απόρριψης. Αν βίωσες ξανά την ασφάλεια που κάποτε ένιωθες δίπλα του, μπορεί να ξυπνήσεις με νοσταλγία. Αλλά το ότι σου λείπει ένα συναίσθημα δεν σημαίνει αυτομάτως ότι σου λείπει και ο άνθρωπος με τον οποίο κάποτε το είχες συνδέσει. Και αυτή είναι μια πολύ σημαντική διαφορά.
Ίσως, λοιπόν, κάνεις τη λάθος ερώτηση
Την επόμενη φορά που θα ξυπνήσεις και θα σκεφτείς «γιατί είδα πάλι τον πρώην μου;», ίσως αξίζει να μην ξεκινήσεις από το πρόσωπο. Ξεκίνα από το συναίσθημα.
Όχι μόνο:
«Τον θέλω ακόμη;»
Αλλά:
«Τι ένιωθα όταν ήταν μπροστά μου στο όνειρο;»
Απόρριψη; Ασφάλεια; Θυμό; Επιθυμία; Φόβο; Νοσταλγία; Ανακούφιση;
Και υπάρχει κάτι στη σημερινή σου ζωή που σου δημιουργεί ένα παρόμοιο συναίσθημα; Γιατί μερικές φορές ο πρώην μπορεί να είναι ο πρωταγωνιστής του ονείρου, χωρίς να είναι απαραίτητα και το πραγματικό του θέμα. Το πραγματικό θέμα μπορεί να είναι κάτι που ένιωθες τότε και που ο εγκέφαλός σου αναγνώρισε ξανά σήμερα.
Ένας άνθρωπος μπορεί να φύγει από τη ζωή μας πολύ πριν χαθούν όλες οι συνδέσεις που δημιουργήσαμε μαζί του. Και το ότι εμφανίστηκε ξανά στον ύπνο σου δεν σημαίνει απαραίτητα ότι θέλεις να επιστρέψεις. Μπορεί απλώς να σημαίνει ότι ο εγκέφαλός σου θυμάται ,ακόμη κι όταν εσύ, συνειδητά, δεν τον σκέφτεσαι.
