Κβαντική ιατρική, βιοσυντονισμός, μαγνητικοί τομογράφοι, νανογιλέκα, ξυλόλιο και μία προειδοποίηση για έλεγχο. Μέσα σε λιγότερο από 24 ώρες, η αντιπαράθεση ανάμεσα στη Μαρία Καρυστιανού και τον Άδωνι Γεωργιάδη κατάφερε να περάσει από τέσσερα τηλεοπτικά πλατό, να συνεχιστεί στα social media και να καταλήξει σε μια δήλωση του υπουργού Υγείας που ανέβασε ακόμη περισσότερο τους τόνους.

Το «μπιφ» ξεκίνησε το βράδυ του Σαββάτου 19 Σεπτεμβρίου, όταν ο Άδωνις Γεωργιάδης εμφανίστηκε στον ΣΚΑΪ και αναφέρθηκε στην επαγγελματική δραστηριότητα της Μαρίας Καρυστιανού. Αφορμή αποτέλεσε η συζήτηση για τους ελέγχους στον χώρο της Υγείας, που είχε ανοίξει μετά την υπόθεση του θανάτου του Γιώργου Μαζωνάκη.

Ο υπουργός Υγείας στράφηκε εναντίον της επικεφαλής του κινήματος «Ελπίδα για τη Δημοκρατία», χαρακτηρίζοντας «παραμύθια της Χαλιμάς» όσα αναφέρονται στην επαγγελματική ιστοσελίδα της για την «κβαντική ιατρική». Παράλληλα, συνέδεσε το ζήτημα με την πολιτική απήχηση που είχε αποκτήσει η Μαρία Καρυστιανού μετά το έγκλημα των Τεμπών, σχολιάζοντας ειρωνικά ότι εκατομμύρια πολίτες κατέβηκαν στους δρόμους και ήθελαν να τη δουν ακόμη και πρωθυπουργό.

 

Τι αναφέρει η Μαρία Καρυστιανού στην ιστοσελίδα της

Η Μαρία Καρυστιανού είναι παιδίατρος και στην επαγγελματική ιστοσελίδα της παρουσιάζεται ως «ολιστική παιδίατρος». Στο βιογραφικό της αναφέρει ότι έχει εκπαιδευτεί, μεταξύ άλλων, στην παιδοκαρδιολογία, στη μεταβολομική, στη γνωστική ομοιοπαθητική, στη νευροανάδραση και στην «κβαντική ιατρική».

Σε ξεχωριστή σελίδα του ιατρείου της, η «κβαντική ιατρική» ταυτίζεται με την «κβαντική βιοανατροφοδότηση» και τον βιοσυντονισμό. Εκεί υποστηρίζεται ότι η συγκεκριμένη μέθοδος μπορεί να χρησιμοποιηθεί για αλλεργίες και άλλες δυσλειτουργίες, ακόμη και σε παιδιά από τη βρεφική ηλικία, χωρίς κίνδυνο. Γίνεται επίσης λόγος για «πολύ υψηλό ποσοστό επιτυχίας» στις αλλεργίες χωρίς τη λήψη φαρμάκων. Πρόκειται για ισχυρισμούς που εξακολουθούν να βρίσκονται αναρτημένοι στην ιστοσελίδα της.

Εδώ βρίσκεται και η ουσία της επιστημονικής διαφωνίας. Η κβαντική φυσική είναι φυσικά υπαρκτός και θεμελιώδης επιστημονικός κλάδος, με εφαρμογές στην τεχνολογία και στην ιατρική. Αυτό, όμως, δεν σημαίνει αυτομάτως ότι κάθε θεραπεία που χρησιμοποιεί τον όρο «κβαντικός» έχει αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα.

Άλλο πράγμα οι πραγματικές εφαρμογές της κβαντικής μηχανικής στην απεικόνιση, στα λέιζερ και στους αισθητήρες και άλλο οι θεραπευτικοί ισχυρισμοί του βιοσυντονισμού. Η επίκληση του πρώτου δεν αρκεί από μόνη της για να αποδείξει το δεύτερο.

 

Η απάντηση της Καρυστιανού και η επιστροφή των νανογιλέκων

Το πρωί της Κυριακής, η Μαρία Καρυστιανού απάντησε μέσα από την εκπομπή του OPEN, κατηγορώντας τον υπουργό Υγείας για ημιμάθεια. Υποστήριξε ότι η κβαντική φυσική έχει μετασχηματίσει την επιστήμη και την τεχνολογία και αναφέρθηκε στα λέιζερ, στους μαγνητικούς τομογράφους, στους κβαντικούς αισθητήρες και στις μελλοντικές δυνατότητες της ιατρικής απεικόνισης.

Σύμφωνα με την ίδια, η κβαντική τεχνολογία αποτελεί το μέλλον της Ιατρικής και δεν μπορεί να απαξιώνεται επειδή ο Άδωνις Γεωργιάδης δεν γνωρίζει τις εφαρμογές της. Στην πορεία, όμως, η επιστημονική αντιπαράθεση απέκτησε και πιο προσωπικό χαρακτήρα.

Η Μαρία Καρυστιανού υπενθύμισε την παλαιότερη τηλεοπτική δραστηριότητα του Άδωνι Γεωργιάδη και την πώληση των περίφημων «νανογιλέκων». Τον κάλεσε να απαντήσει αν πίστευε πραγματικά ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα θεράπευαν ασθένειες ή αν τα προωθούσε χωρίς να πιστεύει τις υποσχέσεις που τα συνόδευαν.

«Αν το πίστευε, γιατί δεν τα έχει βάλει στον ΕΟΠΥΥ;» ήταν, σε ελεύθερη απόδοση, η αιχμηρή ερώτησή της. Με αυτόν τον τρόπο επιχείρησε να αντιστρέψει την επίθεση: ο άνθρωπος που σήμερα την κατηγορεί για αντιεπιστημονικούς ισχυρισμούς είχε στο παρελθόν συμμετάσχει στην τηλεοπτική προώθηση προϊόντων στα οποία αποδίδονταν ιδιαίτερες ιδιότητες.

 

Ο Γεωργιάδης απάντησε μέσω social media

Ο Άδωνις Γεωργιάδης επανήλθε λίγη ώρα αργότερα με ανάρτησή του. Κατηγόρησε τη Μαρία Καρυστιανού ότι μπερδεύει σκόπιμα τις πραγματικές εφαρμογές της κβαντικής φυσικής με μια υποτιθέμενη «κβαντική ιατρική εξειδίκευση».

Παράλληλα, αρνήθηκε όσα του απέδωσε εκείνη για τα νανογιλέκα, υποστηρίζοντας ότι δεν έχει κάνει ποτέ τους συγκεκριμένους ισχυρισμούς. Επέμεινε, πάντως, στον προσωπικό τόνο της αντιπαράθεσης, σχολιάζοντας ότι η ελληνική κοινωνία είχε πιστέψει μία γυναίκα που, κατά τον ίδιο, παρουσιάζεται ως «κβαντική παιδίατρος».

Μέχρι εκείνο το σημείο, η σύγκρουση θα μπορούσε να θεωρηθεί ακόμη ένα τηλεοπτικό και διαδικτυακό ξεκαθάρισμα λογαριασμών. Ένας υπουργός επιτίθεται σε μια πολιτική αντίπαλο, εκείνη του θυμίζει ένα εξαιρετικά άβολο κομμάτι του παρελθόντος του και η συνέχεια γράφεται με αναρτήσεις και ατάκες.

Στη συνέχεια, όμως, ο Άδωνις Γεωργιάδης μίλησε ως υπουργός Υγείας.

 

«Προφανώς πρέπει να ελεγχθεί»

Εμφανιζόμενος το μεσημέρι της Κυριακής στο Mega, ο υπουργός δήλωσε ότι η Μαρία Καρυστιανού «προφανώς πρέπει να ελεγχθεί» για όσα αναφέρονται στην ιστοσελίδα της σχετικά με την κβαντική ιατρική.

Όταν ρωτήθηκε γιατί ένας τέτοιος έλεγχος δεν είχε γίνει νωρίτερα, διευκρίνισε ότι το υπουργείο Υγείας δεν διαθέτει τη σχετική αρμοδιότητα. Σύμφωνα με τον ίδιο, αρμόδιοι για τέτοιου είδους ελέγχους είναι οι ιατρικοί σύλλογοι, η Εθνική Αρχή Διαφάνειας, η Αστυνομία και οι εισαγγελικές αρχές.

Και εδώ η ιστορία αποκτά μια επιπλέον διάσταση. Εάν στην ιστοσελίδα ενός γιατρού διατυπώνονται θεραπευτικοί ισχυρισμοί που χρειάζονται επιστημονικό και θεσμικό έλεγχο, αυτός προφανώς πρέπει να πραγματοποιείται ανεξάρτητα από το όνομα, την πολιτική τοποθέτηση ή τη δημοφιλία του προσώπου.

Το ερώτημα, όμως, είναι γιατί το ενδεχόμενο ελέγχου ανακοινώθηκε αμέσως μετά από μια δημόσια προσωπική σύγκρουση. Γιατί το επίμαχο περιεχόμενο βρισκόταν ήδη αναρτημένο στην ιστοσελίδα και δεν εμφανίστηκε την Κυριακή το πρωί, όταν η Καρυστιανού απάντησε στον υπουργό. Όταν ένας θεσμικός έλεγχος μπαίνει στο τραπέζι ως κορύφωση ενός τηλεοπτικού καβγά, είναι αναπόφευκτο να γεννιούνται ερωτήματα για τη χρονική στιγμή και τα κίνητρα.

 

Ποιος έχει δίκιο τελικά;

Η Μαρία Καρυστιανού έχει δίκιο όταν λέει ότι η κβαντική φυσική διαθέτει πραγματικές και σημαντικές εφαρμογές στην Ιατρική. Αυτό, όμως, δεν αρκεί για να τεκμηριώσει τους θεραπευτικούς ισχυρισμούς του βιοσυντονισμού ή να μετατρέψει την «κβαντική ιατρική» σε αυτονόητα αναγνωρισμένη εξειδίκευση.

Ο Άδωνις Γεωργιάδης έχει δικαίωμα –και ως υπουργός Υγείας υποχρέωση– να θέτει ζητήματα επιστημονικής τεκμηρίωσης και προστασίας των ασθενών. Δυσκολεύεται, όμως, να εμφανιστεί ως άμεμπτος διώκτης της ψευδοεπιστήμης, όταν το δικό του παρελθόν περιλαμβάνει την τηλεοπτική προώθηση των πολυσυζητημένων νανογιλέκων.

Κυρίως, ένας υπουργός δεν μπορεί να μετακινείται με τόση ευκολία από την πολιτική ειρωνεία στη θεσμική προειδοποίηση. Οι γιατροί οφείλουν να ελέγχονται βάσει σταθερών κανόνων και επιστημονικών κριτηρίων, όχι όταν έρχονται σε δημόσια αντιπαράθεση με τον εκάστοτε υπουργό.

Έτσι, μια συζήτηση που θα έπρεπε να αφορά την τεκμηριωμένη Ιατρική, την ασφάλεια των ασθενών και τα όρια των εναλλακτικών θεραπειών κατέληξε σε πολιτικό θέαμα. Η Καρυστιανού επικαλέστηκε τους μαγνητικούς τομογράφους για να υπερασπιστεί τον βιοσυντονισμό, ο Γεωργιάδης κατήγγειλε την ψευδοεπιστήμη μέχρι που εμφανίστηκαν ξανά τα νανογιλέκα και, στο τέλος, πάνω από όλα έμεινε να αιωρείται μία υπουργική προειδοποίηση: «Θα ελεγχθεί».