«Ο καθένας πρέπει να πεθαίνει όπως αγαπά»
Μια πολύ όμορφη ευχή που άκουσα προχθές στα γενέθλιά μου ήταν η εξής: «Να ζήσεις όσα χρόνια θες και όπως θες». Και κάπως έτσι άρχισα να σκέφτομαι πως κάθε άνθρωπος γεννιέται με έναν και μόνο αληθινό προορισμό να πεθάνει. Είναι η μόνη κοινή μοίρα που μας συνδέει όλους ανεξαιρέτως, πλούσιους και φτωχούς, διάσημους και άσημους.
Αλλά μέχρι να φτάσουμε εκεί, ο καθένας διαλέγει πώς θα πεθάνει, επιλέγοντας τον τρόπο που θα ζήσει και επομένως τον τρόπο που θα χαθεί. Κάποιοι πεθαίνουν καπνίζοντας· κάθε εισπνοή που τους πληγώνει είναι και μία ανάσα λιγότερη στον μετρητή της ζωής τους. Άλλοι πίνουν για να ξεχάσουν, μέχρι που μια μέρα ξεχνούν τον εαυτό τους για πάντα.
Άλλοι στρέφονται σε ψευδαισθήσεις γι’ αυτό που ποτέ δε βρήκαν στην πραγματικότητα, ως τη στιγμή που χάνονται μέσα σε αυτές. Άλλοι πάλι ερωτεύονται βαθιά, σαν να εξαρτάται η ζωή τους από την ύπαρξη κάποιου άλλου, και όταν αυτός ο άλλος φεύγει, πεθαίνουν μαζί του λίγο ή πολύ, κάθε φορά. Άλλοι κάνουν οικογένεια και με κάθε παιδί που γεννούν νιώθουν ότι μοιράζονται κομμάτια της ψυχής τους, κομμάτια της ύπαρξής τους, και πεθαίνουν ήρεμα γνωρίζοντας πως αφήνουν κάτι πίσω. Κάποιοι επιλέγουν τη μοναξιά και σιγά σιγά πεθαίνουν στη σιωπή, σε έναν διάλογο με τον εαυτό τους που δεν τελειώνει ποτέ. Υπάρχουν εκείνοι που δίνουν τόσα πολλά από τον εαυτό τους, που στο τέλος δεν τους απομένει τίποτα, ούτε καν ένα κομμάτι να κρατήσουν για τον ίδιο τους τον θάνατο. Υπάρχουν όμως κι εκείνοι που παίρνουν τόσα πολλά, που τελικά ασφυκτιούν μέσα στην ίδια τη ματαιοδοξία τους.
Κάθε άνθρωπος σκοtώνει τον εαυτό του με τον δικό του, μοναδικό τρόπο. Μερικές φορές το γνωρίζει και το αποδέχεται, άλλες φορές νομίζει ότι θα ζήσει για πάντα και γι’ αυτό κάνει πράγματα που μοιάζουν παράλογα, αυτοκαταστροφικά, αλόγιστα. Δεν έχει όμως σημασία, γιατί έτσι κι αλλιώς όλα καταλήγουν στον ίδιο ακριβώς θάνατο.
Όλα είναι θάνατος στο τέλος και όσο πιο γρήγορα το καταλάβεις, τόσο πιο γρήγορα θα αποκτήσει πραγματικό νόημα η ζωή σου. Μια ζωή στην οποία δε θα χρειάζεσαι πια κανένα ιδιαίτερο νόημα για να συνεχίσεις. Θα ζεις ακριβώς επειδή ξέρεις ότι κάποτε δε θα ζεις πια. Θα ζεις όχι για να αποφύγεις τον θάνατο, αλλά επειδή έχεις συμφιλιωθεί μαζί του.
Γιατί αυτό είναι το Ζεν. Να αποδέχεσαι ότι κάθε ανάσα μπορεί να είναι η τελευταία και να μην σε τρομάζει. Να αγαπάς γνωρίζοντας πως αυτή η αγάπη θα χαθεί. Να ζεις χωρίς να απαιτείς από τη ζωή καμία βεβαιότητα.
Ακόμα και η αταραξία, αυτός ο ήσυχος, γαλήνιος δρόμος που κάποιοι επιλέγουν, είναι μια επιλογή θανάτου. Είναι απλά μια ήρεμη συμφιλίωση με το αναπόφευκτο τέλος. Και τελικά, να ποια είναι η μεγαλύτερη ελευθερία που μπορείς ποτέ να αποκτήσεις: να ξέρεις ότι θα πεθάνεις και να μη φοβάσαι πια.
Τότε μόνο θα ζήσεις πραγματικά. Τότε μόνο θα έχεις γίνει ένα με τον κόσμο και ο κόσμος θα είναι καλύτερος επειδή εσύ δεν φοβήθηκες να ζήσεις.
Συντάκτης: Κπτ. Γιώργος Μπαρμπαρής
