«Έρωτας με την πρώτη ματιά». Ωωωω ναι! Και ήμουν από εκείνες που πίστευα πως με βρήκε και μένα, καθώς ένα βλέμμα αρκεί για να νιώσεις πως έχεις φάει στο κεφάλι παλέτα από τούβλα, πυροτεχνήματα να σκάνε στο μυαλό και να σκέφτεσαι πως τώρα θα συμβεί το εγκεφαλικό. Αφήστε που όσες ταινίες έχεις δει από παιδί ξεδιπλώνονται μπροστά σου και ήδη ξέρεις όχι μόνο την επόμενη κίνηση, αλλά και το πώς θα οργανώσεις τον γάμο σου.
Λυπάμαι που θα σας το χαλάσω — και σε μένα το ίδιο χάλασε, αν αυτό σας κάνει να νιώθετε καλύτερα — αλλά όσο ρομαντικό κι αν ακούγεται, η έρευνα ανακαλύπτει πως όλο αυτό δεν είναι τίποτα άλλο από έναν τρελό πόθο ή μια απλή σωματική έλξη. Τον Δεκέμβριο του 2017 δημοσιεύθηκε μια έρευνα στο τεύχος του Journal of the International Association for Relationship Research. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τρεις πλατφόρμες εκδηλώσεων γνωριμιών, μία εκ των οποίων ήταν το speed dating. Στη μελέτη συμμετείχαν 400 Ολλανδοί και Γερμανοί φοιτητές, οι οποίοι ανέφεραν περίπου 500 συναντήσεις. Οι ερευνητές ζήτησαν από τους συμμετέχοντες να αναφέρουν αν βίωσαν την εμπειρία του «έρωτα με την πρώτη ματιά», πόσο σωματικά ελκυστικό έβρισκαν το ταίρι της γνωριμίας τους και πώς ένιωθαν σε σχέση με τις έννοιες της οικειότητας, της σωματικής έλξης και της δέσμευσης.
Τριάντα δύο από τους συμμετέχοντες δήλωσαν πως βίωσαν τον «έρωτα με την πρώτη ματιά», αλλά συνολικά 49 φορές (πρακτικά σημαίνει πως οι περισσότεροι δεν το βίωσαν πραγματικά). Σε καμία περίπτωση δεν υπήρχε συσχέτιση με την οικειότητα ή τη δέσμευση για συνέχεια. Όπως φάνηκε, ο «έρωτας με την πρώτη ματιά» συμβάδισε με τη σωματική έλξη προς τους συντρόφους. Οι ερευνητές κατέληξαν πως ο «έρωτας με την πρώτη ματιά» δεν αποτελεί μια μορφή αγάπης, αλλά μια αρχική ισχυρή έλξη, έναν πόθο, που πολλοί από εμάς τον χαρακτηρίζουμε ως έρωτα με την πρώτη ματιά είτε τη στιγμή που συμβαίνει είτε αναδρομικά. Οι μελετητές εξήγησαν πως με τον όρο «αναδρομικά» εννοούν ότι πολλοί άνθρωποι δίνουν έναν τίτλο, «έρωτας με την πρώτη ματιά», στη σχέση τους εκ των υστέρων, ο οποίος, στην τελική, θα μπορούσε να είναι μια μυθοπλασία αναμνήσεων που βοηθά στην ενίσχυση των σχέσεων των ζευγαριών. Προσωπικά δε μου αρέσει καθόλου αυτό, καθώς μου ακούγεται κάπως. Δηλαδή, πρακτικά, γνωρίζουμε κάποιους, τους θεωρούμε αμέσως σέξι, θέλουμε να τους γνωρίσουμε καλύτερα και, σε μερικά χρόνια, ομολογούμε πως «ααα, το είχαμε καταλάβει πως ήταν ο/η κατάλληλος/η για μένα;».
Σε συνέχεια της μελέτης, λοιπόν, οι ειδικοί εξηγούν πως «όλοι θέλουν αυτή την άμεση σπίθα και σύνδεση με κάποιον, αλλά αυτή είναι συνήθως μια βιολογική αντίδραση της λαγνείας και της σωματικής έλξης που απελευθερώνει ορμόνες στον εγκέφαλο. Αυτή η άμεση λαγνεία συνήθως σβήνει γρήγορα, καθώς αφήνεις στην άκρη την έλξη για να μάθεις περισσότερα για το άτομο».
Οι σχέσεις δεν είναι αποτέλεσμα μιας φευγαλέας ματιάς. Για να αγαπήσουμε κάποιους ανθρώπους που θα μας γίνουν οι άνθρωποι της ζωής μας, πρέπει να τους γνωρίσουμε. Και όχι, αυτό δεν έχει χρονικό διάστημα και σίγουρα δε γίνεται σε κλάσματα του δευτερολέπτου. Πρέπει να καταλάβουμε τον χαρακτήρα, να μάθουμε τις αξίες, τα πιστεύω τους, πώς βλέπουν τον κόσμο, πώς συμπεριφέρονται. Η χημεία και η σύνδεση που θα αποκτήσουμε θα μας οδηγήσουν σε μακροχρόνια αγάπη.
Στην αναζήτησή μου για πηγές, στη σύνταξη του παρόντος άρθρου, έπεσε στην αντίληψή μου ένα άρθρο που δημοσιεύθηκε στα Πρακτικά της Βασιλικής Εταιρείας, στο οποίο ένας ερευνητής παρομοίασε τον έρωτα με την πρώτη ματιά με τον ναρκισσισμό, καθώς αποδεικνύεται ότι αυτό που μας ελκύει περισσότερο είναι κάποιος που τυχαίνει να μας κοιτάζει. Αυτό, σύμφωνα με τον μελετητή, έχει εξελικτικές ρίζες, καθώς δεν πρέπει να ξοδεύουμε χρόνο κυνηγώντας έναν σύντροφο που δεν ενδιαφέρεται, αλλά είναι ναρκισσιστικό επειδή το άτομο που τείνουμε να κοιτάμε, φυσικά, μοιάζει με εμάς. Είναι σαν να ερωτευόμαστε την εικόνα μας στον καθρέφτη. Ίσως τελικά να έχει αρκετό ενδιαφέρον περί ναρκισσισμού αυτή η θεωρία.
Όπως και να ’χει, όλοι μας γοητευτήκαμε κάποια στιγμή από τη Μεγκ Ράιαν ή την Τζούλια Ρόμπερτς στις ρομαντικές κομεντί που έχουμε δει, αλλά η πραγματικότητα και ο χρόνος είναι αυτοί που θα υπογράψουν τη δική μας προσωπική ρομαντική κομεντί. Ας μην τους διαψεύσουμε.
Συντάκτης: Ταρασία Γεωργιάδου
