Αν υπήρχε ένα Ολυμπιακό άθλημα που θα μπορούσε να διαλύσει φιλίες, να τινάξει στον αέρα οικογενειακά τραπέζια και να προκαλέσει περισσότερο άγχος κι από τις Πανελλήνιες εξετάσεις, αυτό θα ήταν σίγουρα ο «διαγωνισμός της Καλύτερης Μαμάς». Τι είναι αυτό όμως που ωθεί τις γυναίκες σε έναν ανταγωνισμό δίχως λογική όταν γίνονται μαμάδες;
Είναι λες και με το που κόβεται ο λώρος, πατιέται ένα αόρατο κουμπί που ενεργοποιεί το «Survivor: Mommy Edition». Ξαφνικά, το ποιο παιδί έβγαλε πρώτο δόντι, ποιο μίλησε πρώτο, ποιο περπάτησε πρώτο, ποιο ξεκίνησε να διαβάζει στο προνήπιο, πρώτο (!) δεν είναι απλώς μια πληροφορία αλλά μια δήλωση ισχύος, μια δήλωση επιτυχίας. Τι κρύβεται άραγε πίσω από αυτό την παράξενη συμπεριφορά;
Σε έναν κόσμο που απαιτεί από τη γυναίκα να είναι ταυτόχρονα επιτυχημένη επαγγελματίας, αψεγάδιαστη σύντροφος, άψογη νοικοκυρά, καταπληκτική μαγείρισσα, τέλεια μαμά, το παιδί καταλήγει να γίνεται το ζωντανό «project» που λειτουργεί ως η καλύτερη απόδειξη για την αξία της. Αν το παιδί είναι «πρώτο», τότε η μαμά είναι «άριστη». Αν το παιδί δυσκολεύεται, η μαμά νιώθει ότι έχει αποτύχει στις εξετάσεις της ζωής.
Παλαιότερα, ο ανταγωνισμός περιοριζόταν στη γειτονιά, στο σόι, στα παιδικά πάρτι. Σήμερα όμως, με την κυριαρχία των social media η κόντρα έχει λάβει οικουμενικές διαστάσεις. Το Instagram και το Tik Tok έχουν δημιουργήσει μια ψευδαίσθηση τελειότητας με μαμάδες που ξυπνούν στις 5 το πρωί, κάνουν πιλάτες, φτιάχνουν σπιτική γκρανόλα με σπόρους chia, εχουν άψογα μαλλιά και γενικά τέλεια εμφάνιση και έχουν σπίτια που μοιάζουν με κατάλογο του Pinterest. Εκεί το lunchbox του παιδιού δεν είναι απλώς ένα ταπεράκι με τοστ, αλλά ένα έργο τέχνης. Το αγγούρι είναι κομμένο σε σχήμα αστεριού, το τυρί μοιάζει με τον Mickey Mouse και τα φρούτα είναι τοποθετημένα με γεωμετρική ακρίβεια που θα ζήλευε και ο Πυθαγόρας. Ανεβάζεις το story με το hashtag #healthychoices και περιμένεις τα likes να πέσουν σαν βροχή, ενώ την ίδια στιγμή η άλλη μαμά στο διπλανό σπίτι με αλουστα μαλλια, γιατί δεν προλαβαίνει για τον εαυτό της ουτε τα βασικά, νιώθει έναν κόμπο στο στομάχι γιατί το δικό της παιδί έφαγε πάλι μια τυρόπιτα από τον φούρνο της γειτονιάς και στα μεγάλα κέφια μια φέτα ψωμί με ταχίνι!
Αυτή η συνεχής έκθεση της «τέλειας» ζωής και της «super» μαμάς δημιουργεί ένα βαθύ αίσθημα ανεπάρκειας και πολλές γυναίκες για να αμυνθούν, μπαίνουν στην αντεπίθεση. Ο ανταγωνισμός γίνεται ένας τρόπος να πουν στον κόσμο (και κυρίως στον εαυτό τους): «Κοιτάξτε, κι εγώ τα καταφέρνω! Δείτε πόσο τέλεια είναι η δική μου καθημερινότητα!».
Επιπλέον δεν πρέπει να αφήσουμε ασχολίαστο ότι η κοινωνία είναι αμείλικτη με τις μαμάδες. Αν δώσεις στο παιδί συσκευασμένο σνακ, είσαι «αδιάφορη», αν το προσέχεις υπερβολικά, είσαι «υπερπροστατευτική». Αυτή η διαρκής κριτική από παντού –από την πεθερά μέχρι την τυχαία κυρία στο σούπερ μάρκετ– κάνει τις γυναίκες να νιώθουν ότι βρίσκονται μόνιμα στο εδώλιο του κατηγορουμένου. Ο ανταγωνισμός, λοιπόν, λειτουργεί ως ασπίδα: «Αν δείξω ότι είμαι η καλύτερη, κανείς δεν θα μπορέσει να με κατηγορήσει για τίποτα».
Ωστόσο, μερικές φορές, ο ανταγωνισμός δεν αφορά καν το παιδί και αυτό είναι μια δύσκολη αλήθεια. Η κόντρα συχνά αφορά τις δικές μας ανεκπλήρωτες φιλοδοξίες. Η μαμά που πιέζει το παιδί να γίνει ο καλύτερος αθλητής ή ο πρώτος μαθητής, συχνά προσπαθεί να κερδίσει μέσα από εκείνο τη δόξα που ένιωσε ότι στερήθηκε. Το παιδί γίνεται το «δεύτερο ημίχρονο» της δικής της ζωής, και ο αγώνας πρέπει να κερδηθεί πάση θυσία.
Αυτό που δεν καταλαβαίνουμε εμείς οι μαμάδες είναι ότι το πρόβλημα με αυτόν τον διαγωνισμό είναι ότι δεν υπάρχει τερματισμός, γιατί παντα θα υπάρχει μια άλλη μαμά που θα κάνει κάτι «περισσότερο» ή «καλύτερα». Και όσο οι γυναίκες αναλώνονται στο να συγκρίνουν τα μεγέθη της προσφοράς τους, χάνουν την ουσία, που δεν είναι άλλη από τη χαρά της στιγμής με το παιδί τους, χωρίς φίλτρα και χωρίς βαθμολογίες.
Η αλήθεια είναι πως η «καλύτερη μαμά» δεν είναι αυτή με τις περισσότερες δραστηριότητες στο πρόγραμμα ή τα πιο υγιεινά ταπεράκια. Είναι αυτή που, όταν το παιδί της κλαίει, μπορεί να αφήσει τα πάντα και απλώς να το αγκαλιάσει, χωρίς να σκέφτεται αν αυτή η αγκαλιά θα έπαιρνε 10K στο TikTok, είναι εκείνη που έμαθε στο παιδί της πώς να σηκώνεται μετά από κάθε πτώση. Και αυτό, καμία σύγκριση δεν μπορεί να το μετρήσει
Στο τέλος της ημέρας, ο μόνος κριτής που έχει σημασία είναι το ίδιο το παιδί. Και για εκείνο, η μαμά του είναι ολόκληρος ο κόσμος του – όχι επειδή είναι τέλεια, αλλά επειδή είναι η δική του. Κι αυτό είναι το μόνο «χρυσό μετάλλιο» που αξίζει να κρατήσει κανείς. Ας αφήσουμε τον ανταγωνισμό για εκείνους που δεν ξέρουν τι σημαίνει άυπνη νύχτα και ας θυμηθούμε πως η αληθινή δύναμη κρύβεται στην αλληλεγγύη μας· γιατί όταν μια γυναίκα στηρίζει μια άλλη μαμά αντί να την κρίνει, ο κόσμος μας γίνεται καλύτερος! Άλλωστε αυτά που μας ενώνουν εμάς τις μαμάδες είναι περισσότερα από αυτά που μας χωρίζουν…και αν ενωθούμε όλα τα γυναικεία στερεότυπα θα περιοριστούν.
Συντάκτης: Κατερίνα Γεωργίου
