Η βία μέσα στα σχολεία έχει πάψει να αποτελεί «είδηση». Έχει γίνει κανονικότητα. Και όταν η κανονικότητα αυτή φτάνει στο σημείο να συνδέεται με ανθρώπινες απώλειες και εξουθένωση εκπαιδευτικών, τότε το θέμα ξεφεύγει από την επικαιρότητα και αγγίζει τον πυρήνα της κοινωνίας.
Ο αιφνίδιος θάνατος καθηγήτριας στη Θεσσαλονίκη, με καταγγελίες για έντονη πίεση και bullying στον χώρο εργασίας της, άνοιξε ξανά μια συζήτηση που εδώ και χρόνια σέρνεται χωρίς ουσιαστική απάντηση. Τι συμβαίνει τελικά μέσα στα σχολεία; Και ποιος προστατεύει αυτούς που καλούνται να προστατεύσουν τους μαθητές;
Η μαρτυρία του μαθηματικού Κώστα Σταυρόπουλου, είναι άλλο ένα τούβλο σε αυτόν τον τοίχο που έχει θεριέψει και μας κλείνει την ορατότητα. Περιγράφει ένα περιβάλλον γεμάτο ένταση, φόβο και καθημερινή απειλή. Επιθέσεις από μαθητές, ρίψη αντικειμένων, συμπεριφορές εκτός ελέγχου. Μια σχολική αυλή που θυμίζει περισσότερο πεδίο σύγκρουσης παρά χώρο μάθησης. Ο ίδιος καταγράφει επίσημα τα περιστατικά στις 25 Οκτωβρίου 2024, απευθυνόμενος στη Διεύθυνση Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Αχαΐας. Μιλά για καταστάσεις που ξεπερνούν κάθε όριο: μαθητής εισβάλλει σε συνεδρίαση καθηγητών και κινείται απειλητικά, πέτρες εκτοξεύονται κατά τη διάρκεια εφημερίας, η ένταση κυριαρχεί στην καθημερινότητα.
Και ενώ κάποιος θα περίμενε άμεση κινητοποίηση, έρχεται μια εντελώς διαφορετική εξέλιξη. Το βάρος μετατοπίζεται. Καταγγελίες στρέφονται εναντίον του ίδιου του εκπαιδευτικού. Γονείς, διοίκηση, ένα ολόκληρο πλαίσιο που αντί να εξετάζει τα γεγονότα, αναζητά ευθύνες στο πρόσωπο που μίλησε.
Η υπόθεση φτάνει μέχρι την εισαγγελία, με ερωτήματα για την ψυχική του κατάσταση. Ένας άνθρωπος που ζητά προστασία, καλείται να αποδείξει την «κανονικότητά» του. Και όταν τελικά η Δικαιοσύνη κλείνει την υπόθεση χωρίς περαιτέρω διερεύνηση, το πλήγμα έχει ήδη δοθεί.
«Με παρουσίασαν ως επικίνδυνο», δηλώνει. Και αυτή η φράση αποτυπώνει μια βαθύτερη παθογένεια: όποιος μιλά, εκτίθεται.
Οι εφημερίες μετατρέπονται σε «μεροκάματο τρόμου», όπως ο ίδιος περιγράφει. Η καθημερινότητα γεμίζει από περιστατικά παραβατικότητας, από ηλεκτρονικά τσιγάρα μέχρι επικίνδυνα «παιχνίδια» και πλήρη άρνηση κανόνων. Μια πέτρα που εκτοξεύεται με στόχο το κεφάλι καταλήγει σε μια απλή συγγνώμη. Ένα περιστατικό που θα έπρεπε να σημάνει συναγερμό, κλείνει με μια τυπική διαχείριση.
Το αποτέλεσμα; Ένας εκπαιδευτικός με 27 χρόνια υπηρεσίας επιλέγει να φύγει. Όχι από έλλειψη αντοχής, αλλά από έλλειψη σεβασμού. Από μια κατάσταση που πλήττει την αξιοπρέπεια και την επαγγελματική του υπόσταση. Ένα σχολείο που δεν στηρίζει τους εκπαιδευτικούς του, και χάνει την ισορροπία του. Ένα περιβάλλον όπου η βία υποβαθμίζεται και η ευθύνη μετακυλίεται, κι οδηγείται σε πλήρη απορρύθμιση.
Η εκπαίδευση στηρίζεται στους ανθρώπους της. Όταν αυτοί νιώθουν εκτεθειμένοι, η κρίση παύει να είναι ατομική και γίνεται συλλογική. Και τότε, η συζήτηση δεν αφορά μόνο τα σχολεία. Αφορά την κοινωνία που τα διαμορφώνει. Γιατί στο τέλος της ημέρας, η ποιότητα ενός σχολείου δείχνει την ποιότητα μιας κοινωνίας. Και αυτή τη στιγμή, η εικόνα που επιστρέφει χρειάζεται άμεση και ουσιαστική απάντηση.
