Έφτασα κάποτε σε ένα παράξενο σημείο της ζωής μου. Σε εκείνο το σημείο όπου, κουρασμένος πια να κατηγορώ τον εαυτό μου για όλα, αποφάσισα να κάνω το ακριβώς αντίθετο: να τον δικαιολογώ για όλα.
Για κάθε λάθος υπήρχε μια εξήγηση. Για κάθε αδυναμία μια αιτία. Για κάθε φυγή μια πληγή. Για κάθε αναβολή μια κούραση. Και σιγά σιγά, χωρίς να το καταλάβω, πέρασα από τη σκληρότητα στη συγχώρεση και από τη συγχώρεση στην ατιμωρησία.
Νόμιζα πως είχα μάθει να αγαπώ τον εαυτό μου.
Στην πραγματικότητα, είχα μάθει να μην του ζητώ τίποτα.
Και αυτό υπήρξε μία από τις πιο ύπουλες ήττες μου.
Μας λένε συνεχώς να αποδεχόμαστε τον εαυτό μας. Και σωστά μας το λένε. Κανένας άνθρωπος δεν μπορεί να ζήσει για πάντα πολεμώντας αυτό που είναι. Όμως η αποδοχή κρύβει μέσα της μια λεπτή παγίδα: μπορεί πολύ εύκολα να μετατραπεί σε παραίτηση.
Να πεις «έτσι είμαι» και να κλείσεις την πόρτα.
Να ονομάσεις χαρακτήρα αυτό που είναι φόβος. Να ονομάσεις αυτογνωσία αυτό που είναι αδράνεια. Να βαφτίσεις «ηρεμία» την έλλειψη τόλμης και «αποδοχή» την άρνησή σου να αλλάξεις.
Κι εγώ το έκανα.
Έμεινα στάσιμος μέσα στην αποδοχή μου.
Δεν με έφαγαν άγρια ζώα. Δεν χρειάστηκε να τρέξω για να σωθώ από κάποιο θηρίο. Με έφαγε κάτι πολύ πιο πολιτισμένο, πολύ πιο αθόρυβο και πολύ πιο επικίνδυνο.
Η εσωτερική ακινησία.
Γιατί ο άνθρωπος δεν γεννήθηκε για να παραμένει ο ίδιος. Η ίδια η ζωή είναι κίνηση. Το σώμα αλλάζει, τα κύτταρα πεθαίνουν και γεννιούνται, η θάλασσα ποτέ δεν κρατά το ίδιο σχήμα, ακόμη και το βουνό που μοιάζει ακίνητο αλλάζει λίγο λίγο κάτω από τον χρόνο.
Κι εμείς απαιτούμε από τον εαυτό μας να μείνει ίδιος;
Ίσως για χρόνια πίστευα ότι έπρεπε να προσαρμοστώ σε αυτόν. Στις αδυναμίες του. Στους φόβους του. Στις συνήθειές του. Στις δικαιολογίες του.
Μέχρι που κατάλαβα κάτι σχεδόν που με τρόμαξε: ο εαυτός προσαρμόζεται πολύ γρηγορότερα σε εμάς απ’ όσο εμείς σε εκείνον.
Αν του ζητήσεις λίγο, θα γίνει μικρός.
Αν του επιτρέψεις να φοβάται, θα μάθει να φοβάται περισσότερο.
Αν του επιτρέψεις να σταματήσει, σύντομα θα ξεχάσει γιατί κάποτε περπατούσε.
Αλλά αν κινηθείς, θα κινηθεί μαζί σου.
Αν αντέξεις, θα μάθει να αντέχει.
Αν απαιτήσεις περισσότερα, κάποια στιγμή θα αναγκαστεί να γίνει περισσότερα.
Και ίσως αυτό να είναι ένα από τα μεγαλύτερα μυστικά της ύπαρξης: δεν χρειάζεται πάντα να ανακαλύψουμε ποιοι είμαστε. Μερικές φορές χρειάζεται να αποφασίσουμε ποιοι θέλουμε να γίνουμε και να αρχίσουμε να περπατάμε προς τα εκεί. Δεν αρνούμαι πια το παρελθόν μου. Δεν το μισώ. Ακόμη και η στασιμότητα ίσως με προστάτευσε κάποτε από δρόμους που δεν έπρεπε να πάρω. Ίσως μου έδωσε χρόνο. Ίσως ήταν η σιωπή πριν από την επόμενη κίνηση.
Αλλά κάθε καταφύγιο, αν μείνεις αρκετά μέσα του, γίνεται φυλακή. Γι’ αυτό σήμερα κάνω μια διαφορετική παραδοχή της ήττας. Παραδέχομαι ότι έχασα χρόνο. Παραδέχομαι ότι με δικαιολόγησα περισσότερο απ’ όσο έπρεπε. Παραδέχομαι ότι κάποτε μπέρδεψα την αγάπη προς τον εαυτό μου με την άδεια να παραμείνω ίδιος. Και αυτή η παραδοχή δεν με μικραίνει. Με ελευθερώνει. Γιατί από εδώ και πέρα δεν αποδέχομαι τη στασιμότητα.
Αποδέχομαι μόνο την αλλαγή. Αποδέχομαι ότι αύριο μπορώ να μην είμαι αυτός που είμαι σήμερα. Ότι μπορώ να διορθώσω, να κόψω, να χτίσω, να εγκαταλείψω, να ξαναρχίσω. Και κυρίως αποδέχομαι πως, όταν το μέσα μου σταματά να αναπνέει, υπάρχει μόνο μία θεραπεία: να κινηθώ.
Έστω και ένα βήμα.
Γιατί τελικά ίσως η πραγματική ήττα να μην είναι ότι έπεσες.
Είναι να κάνεις ειρήνη με το χώμα.
Συντάκτης: Κπτ. Γιώργος Μπαρμπαρής
