Όσο μεγαλώνεις, αρχίζεις να καταλαβαίνεις ότι δεν έχει και τόση σημασία ποιος έκανε λάθη. Ποιος δεν κάνει λάθη, άλλωστε; Δείξε μας έναν! Σημασία έχει ποιος είχε το θάρρος να τα παραδεχτεί. Γιατί, μεταξύ μας τώρα, δεν υπάρχει άνθρωπος που να μην έχει κάνει βλακεία. Άλλος μικρή, άλλος μεγάλη. Άλλος μία φορά, άλλος κατ’ επανάληψη. Η διαφορά δεν είναι στην αμαρτία. Η διαφορά είναι στην ειλικρίνεια.
Γι’ αυτό, αν με ρωτήσεις, θα σου πω να προτιμάς πάντα ένα τραπέζι γεμάτο ανθρώπους που έχουν πέσει, έχουν σηκωθεί και μπορούν να πουν, χωρίς περιστροφές, «ναι, έφταιξα». Παρά ένα τραπέζι γεμάτο ανθρώπους που κάνουν ακριβώς τα ίδια, αλλά έχουν αναγάγει την υποκρισία σε επάγγελμα.
Ξέρεις ποιο είναι το αστείο; Οι άνθρωποι που το παίζουν άγιοι είναι συνήθως εκείνοι που έχουν τη μεγαλύτερη ανάγκη να κρύψουν κάτι. Θα τους δεις να κουνάνε το δάχτυλο, να σχολιάζουν τις ζωές των άλλων, να μοιράζουν συμβουλές λες και γεννήθηκαν αλάνθαστοι και, την ίδια στιγμή, πίσω από κλειστές πόρτες, κάνουν όσα κατακρίνουν. Μη σου πω και χειρότερα! Είναι σαν εκείνον που σε μαλώνει επειδή άργησες δέκα λεπτά, ενώ ο ίδιος δεν εμφανίζεται ποτέ στην ώρα του. Ή σαν αυτόν που μιλάει συνέχεια για ηθική, αλλά αλλάζει τις αρχές του ανάλογα με το ποιος τον βλέπει. Δεν είναι ότι έκανε λάθος. Όλοι κάνουμε. Είναι ότι αρνείται να το παραδεχτεί.
Αντίθετα, ο άνθρωπος που θα σου πει «το έκανα και το μετάνιωσα» ή ακόμα και «το έκανα γιατί το γούσταρα» έχει ήδη κάνει το πιο δύσκολο βήμα. Η ψυχολογία, μάλιστα, δείχνει ότι η ανάληψη προσωπικής ευθύνης είναι βασικό στοιχείο της συναισθηματικής ωριμότητας. Όταν κάποιος αναγνωρίζει τα λάθη του, μειώνει την ανάγκη να δικαιολογεί συνεχώς τον εαυτό του και αυξάνει τις πιθανότητες να αλλάξει πραγματικά. Δεν είναι τυχαίο ότι οι άνθρωποι που μπορούν να πουν ένα ειλικρινές «συγγνώμη» χτίζουν πιο υγιείς σχέσεις.
Από την άλλη, η υποκρισία είναι εξαντλητική. Για να διατηρήσεις την εικόνα του αλάνθαστου, πρέπει να θυμάσαι τι είπες, σε ποιον το είπες και πώς θα καλύψεις το επόμενο λάθος σου. Είναι μια μόνιμη παράσταση και, όπως όλες οι παραστάσεις, κάποια στιγμή πέφτει η αυλαία. Το πιο ειρωνικό είναι ότι οι άνθρωποι δεν ζητούν την τελειότητα. Ζητούν την αυθεντικότητα. Θα συγχωρήσουν πολύ πιο εύκολα έναν άνθρωπο που θα πει «ναι, ήμουν λάθος» παρά κάποιον που επιμένει ότι όλοι οι άλλοι φταίνε. Γιατί ο πρώτος δείχνει χαρακτήρα. Ο δεύτερος δείχνει εγωισμό.
Βέβαια, πρόσεξε κάτι. Το να παραδέχεσαι τα λάθη σου δεν σημαίνει να τα χρησιμοποιείς ως άλλοθι. Δεν μπορείς να λες κάθε εβδομάδα «έτσι είμαι εγώ» και να περιμένεις οι άλλοι να χειροκροτούν την… ειλικρίνειά σου. Η πραγματική παραδοχή συνοδεύεται από προσπάθεια για αλλαγή. Αλλιώς, δεν είναι μετάνοια· είναι απλώς μια πιο ευγενική μορφή δικαιολογίας!
Στο τέλος της ημέρας, όλοι θα βρεθούμε κάποια στιγμή στη λάθος πλευρά μιας απόφασης. Θα πληγώσουμε ανθρώπους, θα πάρουμε κακές αποφάσεις, θα πούμε κουβέντες που θα μετανιώσουμε. Αυτό είναι ανθρώπινο. Εκεί που ξεχωρίζουν οι χαρακτήρες είναι στο τι κάνουν μετά. Ο ένας θα ψάξει δικαιολογίες. Ο άλλος θα ψάξει καθρέφτη. Κι αν πρέπει να διαλέξεις με ποιους θα καθίσεις στο ίδιο τραπέζι, διάλεξε αυτούς που έχουν συμφιλιωθεί με τις αδυναμίες τους. Εκείνους που δεν φοβούνται να γελάσουν με τα παθήματά τους, να ζητήσουν συγγνώμη όταν χρειάζεται και να παραδεχτούν ότι δεν είναι τέλειοι. Οι «άγιοι» που δεν έκαναν ποτέ λάθος υπάρχουν μόνο στις ιστορίες που λένε οι ίδιοι για τον εαυτό τους. Στην πραγματική ζωή, οι πιο αξιόπιστοι άνθρωποι είναι συνήθως εκείνοι που έχουν λερώσει τα χέρια τους, έμαθαν από αυτό και δεν αισθάνονται την ανάγκη να φορέσουν φωτοστέφανο.
Και, μεταξύ μας, ένα τραπέζι γεμάτο ειλικρινείς «αμαρτωλούς» έχει πολύ καλύτερες συζητήσεις από ένα τραπέζι γεμάτο ψεύτικους αγίους.
Αν, λοιπόν, ποτέ βρεθείς μπροστά σε δύο τραπέζια, μην ψάξεις το πιο «καθαρό». Ψάξε εκείνο όπου οι άνθρωποι έχουν το θάρρος να πουν «έσφαλα». Γιατί στο άλλο τραπέζι πιθανότατα δεν κάθονται άγιοι. Κάθονται απλώς καλύτεροι ηθοποιοί!
Συντάκτης: Άννα Γιαννούλη
