Υπάρχουν άνθρωποι που ερωτεύονται βλέμματα. Άλλοι χαμόγελα. Κάποιοι ερωτεύονται μυαλά, φωνές ή εκείνο το «κάτι» που δεν εξηγείται. Και μετά, υπάρχει κι εκείνη η κατηγορία που κοιτάζει μια γέφυρα, ένα αυτοκίνητο ή ακόμα και ένα φωτιστικό IKEA και σκέφτεται: «Εσύ είσαι». Καλώς ήρθατε στο φαινόμενο του object attraction — ή αλλιώς, όταν ο έρωτας δεν περιορίζεται στους ανθρώπους, αλλά κάνει ένα μικρό (ή μεγάλο) άλμα προς τα αντικείμενα.
Αξίζει να πούμε ότι το object attraction είναι ένα πραγματικό και καθόλου σπάνιο φαινόμενο. Άτομα που το βιώνουν μπορεί να αναπτύσσουν έντονα συναισθήματα αγάπης, σύνδεσης ή ακόμα και ρομαντικής έλξης προς άψυχα αντικείμενα. Και όχι, δε μιλάμε για το «λατρεύω το κινητό μου» με την έννοια ότι δεν το αποχωρίζεσαι — εδώ το πράγμα πάει ένα επίπεδο πιο βαθιά. Υπάρχουν άνθρωποι που έχουν «σχέσεις» με αντικείμενα, τους δίνουν ονόματα, προσωπικότητα και δημιουργούν μια συναισθηματική σύνδεση που για τους ίδιους είναι απόλυτα αληθινή.
Μα γιατί; Η ερώτηση έρχεται αυθόρμητα: «Γιατί να ερωτευτεί κάποιος ένα αντικείμενο;» Οι απαντήσεις δεν είναι λίγες στον αριθμό ή απλές. Μπορεί ως τάση λοιπον να σχετίζεται με:
-Την ανάγκη για ασφάλεια και σταθερότητα (ένα αντικείμενο δε σε απογοητεύει — εκτός αν είναι εκτυπωτής).
-Μια διαφορετική αντίληψη της σύνδεσης και της οικειότητας.
-Ψυχολογικούς ή νευρολογικούς παράγοντες που κάνουν την εμπειρία αυτή απολύτως φυσική για το άτομο.
Για όσους το βιώνουν, αυτό δεν είναι «παράξενο», είναι η πραγματικότητά τους. Αρχικά, υπάρχει ο τρόπος που λειτουργεί το σύστημα προσκόλλησης. Ο εγκέφαλός μας είναι «φτιαγμένος» να δημιουργεί δεσμούς — όχι μόνο με ανθρώπους, αλλά και με αντικείμενα. Το βλέπεις αυτό σε πιο ήπιες μορφές: ένα παιδί που δένεται με ένα κουκλάκι, ένας ενήλικας που δεν αποχωρίζεται ένα αντικείμενο με συναισθηματική αξία. Σε κάποιες περιπτώσεις, αυτός ο μηχανισμός απλώς «πηγαίνει πιο μακριά» και παίρνει πιο έντονη, σχεδόν ρομαντική μορφή.
Έπειτα, υπάρχει το κομμάτι της προσωποποίησης (anthropomorphism). Ο εγκέφαλος έχει την τάση να αποδίδει ανθρώπινα χαρακτηριστικά σε άψυχα πράγματα. Δίνουμε «προσωπικότητα» στο αυτοκίνητό μας, «νευριάζουμε» με τον υπολογιστή μας, «αγαπάμε» ένα αντικείμενο. Για κάποιους ανθρώπους, αυτή η τάση είναι πιο έντονη και πιο συναισθηματικά φορτισμένη.
Βέβαια, δεν μπορούμε να αγνοήσουμε και την πιο ανάλαφρη πλευρά του θέματος.
Γιατί, ας είμαστε ειλικρινείς:
-Δεν υπάρχουν καβγάδες (εκτός αν το αντικείμενο χαλάσει).
-Δεν υπάρχει ghosting (εκτός αν το αφήσεις σε αποθήκη).
-Δεν υπάρχει «πρέπει να μιλήσουμε».
Από την άλλη:
-Το αντικείμενο δεν σου φέρνει καφέ.
-Δε σου λέει «σ’ αγαπώ» (εκτός αν έχεις Alexa, και ακόμα κι εκεί… questionable).
-Και δύσκολα θα γνωρίσει τους γονείς σου χωρίς να προκύψουν ερωτήσεις.
Σε έναν κόσμο που γίνεται όλο και πιο ανοιχτός στη διαφορετικότητα, τέτοια φαινόμενα μας προκαλούν να επαναπροσδιορίσουμε τι σημαίνει «κανονικό». Δε χρειάζεται να καταλαβαίνουμε πλήρως κάτι για να το σεβαστούμε. Από την άλλη, είναι σημαντικό να υπάρχει ισορροπία. Όταν η σχέση με ένα αντικείμενο αντικαθιστά πλήρως την ανθρώπινη επαφή ή δημιουργεί δυσκολίες στην καθημερινότητα, ίσως χρειάζεται υποστήριξη — όχι κριτική.
Και τελικά; Το object attraction είναι μία υπενθύμιση ότι ο ανθρώπινος εγκέφαλος — και η καρδιά — δε λειτουργούν πάντα με «λογικούς» κανόνες. Κι αν το καλοσκεφτείς, όλοι έχουμε υπάρξει λίγο εκεί: Ποιος δεν έχει νιώσει μια περίεργη αγάπη για το μαξιλάρι του; Ποιος δεν έχει πει «αυτό το αμάξι είναι έρωτας»; Ποιος δεν έχει δεθεί με ένα αντικείμενο που «του κρατάει συντροφιά»; Ίσως η διαφορά να μην είναι τόσο μεγάλη όσο νομίζουμε. Ή ίσως απλά κάποιοι από εμάς το πήγαν λίγο πιο σοβαρά με την τοστιέρα.
Απλά, αν είναι να ερωτευτείς κάτι που δεν σου ραγίζει την καρδιά, τουλάχιστον βεβαιώσου ότι έχει εγγύηση.
Συντάκτης: Μαρίνα Παναγοπούλου
