Στην αρχή μιας σχέσης συνήθως υπάρχει ενθουσιασμός. Υπάρχει διάθεση, χρόνος, προσπάθεια. Δύο άνθρωποι θέλουν να γνωριστούν, να μοιραστούν, να χτίσουν κάτι μαζί. Τα μηνύματα έρχονται εύκολα, οι συναντήσεις κανονίζονται χωρίς δεύτερη σκέψη και η προσοχή είναι αμοιβαία. Όμως, μερικές φορές, κάπου στην πορεία, κάτι αλλάζει. Όχι απαραίτητα με μια μεγάλη σύγκρουση. Συχνά αλλάζει σιωπηλά. Και τότε αρχίζει να φαίνεται μια ανισορροπία: ο ένας συνεχίζει να προσπαθεί, ενώ ο άλλος ξεκινά να απομακρύνεται. Το δύσκολο σε αυτή την κατάσταση δεν είναι μόνο η απόσταση. Είναι η απορία που τη συνοδεύει. Πώς γίνεται στην αρχή να ήθελαν και οι δύο, αλλά τώρα να φαίνεται ότι μόνο ένας κρατάει το νήμα ακόμα;
Η προσπάθεια σε μια σχέση δε φαίνεται μόνο σε μεγάλες πράξεις. Φαίνεται στα μικρά. Στο να ρωτήσεις πώς πέρασε η μέρα του άλλου. Στο να θυμηθείς κάτι που τον απασχολεί. Στο να βρεις λίγο χρόνο μέσα σε μια κουραστική μέρα για μια κουβέντα. Όταν, όμως, αυτά τα μικρά αρχίζουν να έρχονται μόνο από τη μία πλευρά, η σχέση αρχίζει να βαραίνει. Όχι επειδή κάποιος έκανε κάτι λάθος, αλλά επειδή η ισορροπία χάθηκε. Φαντάσου, για παράδειγμα, έναν άνθρωπο που πάντα στέλνει πρώτος μήνυμα. Που πάντα προτείνει να βρεθούν. Που πάντα προσπαθεί να κρατήσει την επικοινωνία ζωντανή. Στην αρχή το κάνει με χαρά. Μετά το κάνει από συνήθεια. Και κάποια στιγμή αρχίζει να το κάνει με μια μικρή ελπίδα ότι ίσως αυτή τη φορά θα δει την ίδια διάθεση και από την άλλη πλευρά.
Ένα άλλο παράδειγμα είναι η προσπάθεια κατανόησης. Όταν ο ένας προσπαθεί να συζητήσει, να εξηγήσει πώς νιώθει, να βρει λύσεις. Και ο άλλος απαντά με σιωπή, με αποφυγή ή με μια αδιαφορία που δε λέγεται ευθέως, αλλά φαίνεται. Σε αυτές τις στιγμές πολλοί άνθρωποι κάνουν ένα λάθος: προσπαθούν ακόμη περισσότερο. Πιστεύουν ότι, αν δώσουν λίγο παραπάνω χρόνο, λίγη παραπάνω κατανόηση, λίγη περισσότερη υπομονή, τα πράγματα θα επιστρέψουν όπως ήταν.
Μερικές φορές, όμως, η σχέση δε χρειάζεται περισσότερη προσπάθεια από τον έναν. Χρειάζεται τη συμμετοχή και των δύο.
Η αλήθεια είναι απλή, αλλά δύσκολη να την αποδεχτεί κανείς: μια σχέση δε χτίζεται από τη δύναμη ενός ανθρώπου. Χτίζεται από την κοινή πρόθεση δύο ανθρώπων να βρίσκονται ο ένας δίπλα στον άλλον. Δε σημαίνει ότι οι άνθρωποι δεν κουράζονται. Δε σημαίνει ότι δεν περνούν φάσεις. Όμως, όταν υπάρχει πραγματικό ενδιαφέρον, φαίνεται. Ίσως όχι κάθε μέρα με τον ίδιο τρόπο, αλλά υπάρχει. Η προσπάθεια τότε δε μοιάζει με βάρος. Μοιάζει με φυσική κίνηση. Αντίθετα, όταν μόνο ένας προσπαθεί, αρχίζει να δημιουργείται μια σιωπηλή μοναξιά μέσα στη σχέση. Ο άνθρωπος που προσπαθεί νιώθει ότι δίνει, αλλά δε συναντά τον άλλον στη μέση της διαδρομής. Και εκεί γεννιέται μια σημαντική σκέψη: μήπως η πραγματική προσπάθεια δεν είναι να κρατήσεις τη σχέση ζωντανή μόνος σου, αλλά να αναγνωρίσεις πότε δεν προσπαθούν πια και οι δύο; Γιατί η αξία μιας σχέσης δε μετριέται από το πόσο αντέχει ένας άνθρωπος να δίνει. Μετριέται από το πόσο δύο άνθρωποι επιλέγουν, ξανά και ξανά, να είναι παρόντες. Και μερικές φορές η πιο ειλικρινής πράξη δεν είναι να προσπαθήσεις περισσότερο. Είναι να σταματήσεις για λίγο και να δεις αν ο άλλος θα κάνει έστω ένα βήμα προς το μέρος σου.
Αν το κάνει, ίσως υπάρχει ακόμη δρόμος.
Αν όχι, τότε ίσως η αλήθεια δεν είναι ότι δεν προσπάθησες αρκετά. Ίσως η αλήθεια είναι ότι δεν μπορεί να κρατήσει μια σχέση μόνο ένας άνθρωπος και πρέπει να τραβήξεις κι εσύ τον δικό σου δρόμο.
