Πότε το «δουλεύω με τον εαυτό μου» έγινε personality trait;

Κάποτε, όταν κάποιος έλεγε «δουλεύω με τον εαυτό μου», συνήθως σήμαινε ότι περνούσε μια δύσκολη περίοδο. Ότι προσπαθούσε να καταλάβει τα λάθη του, να θεραπεύσει πληγές, ή να αλλάξει συνήθειες που τον κρατούσαν πίσω. Σήμερα, όμως, μοιάζει να είναι η πρώτη πληροφορία που μαθαίνεις για κάποιον. Λες και υπάρχει μια νοερή κασέτα και απλά ακούς τα ίδια και τα ίδια. «Δεν είμαι έτοιμος για σχέση. Δουλεύω με τον εαυτό μου.» «Αυτή την περίοδο επιλέγω εμένα». «Κάνω healing». «Είμαι σε ένα ταξίδι αυτογνωσίας». Και κάπου εκεί αναρωτιέμαι… Πότε η προσωπική εξέλιξη έπαψε να είναι μια εσωτερική διαδικασία και έγινε… προσωπικό brand;

Προς θεού, δεν υπάρχει τίποτα κακό στο να προσπαθείς να γίνεις καλύτερος άνθρωπος. Το αντίθετο. Το περίεργο όμως, ξεκινά όταν η αυτοβελτίωση δεν είναι πλέον κάτι που κάνεις, αλλά κάτι που δηλώνεις. Σαν να χρειάζεται να ενημερώνεις τους πάντες ότι διαβάζεις βιβλία ψυχολογίας. Ότι κάνεις journaling. Ότι πας θεραπεία. Ότι έμαθες να βάζεις όρια. Και ξαφνικά, η εξέλιξη αποκτά κοινό. Όχι γιατί θέλεις να εμπνεύσεις. Αλλά γιατί, κάπου μέσα σου, θέλεις να επιβεβαιώσεις ότι εξελίσσεσαι. Αλλά εξελίσσεσαι πραγματικά όταν απλά το λες;

Ανοίγεις τα social media και βλέπεις δεκάδες ανθρώπους να μιλούν για trauma, attachment styles, boundaries, emotional availability, inner child. Και ναι, είναι υπέροχο που συζητάμε πλέον για τη ψυχική υγεία πιο ανοιχτά. Αλλά υπάρχει και μια λεπτή γραμμή, έτσι δεν είναι; Γιατί μερικές φορές δεν χρησιμοποιούμε αυτούς τους όρους για να καταλάβουμε τον εαυτό μας. Τους χρησιμοποιούμε για να εξηγήσουμε τους πάντες. Ή ακόμη χειρότερα… Για να δικαιολογήσουμε συμπεριφορές. «Δεν εξαφανίστηκα. Προστατεύω την ενέργειά μου.» «Δεν αποφεύγω τη δέσμευση. Απλώς θεραπεύω το inner child μου.» «Δεν φέρομαι εγωιστικά. Βάζω όρια.» Κάποιες φορές ισχύουν. Κάποιες άλλες, απλώς αλλάξαμε το λεξιλόγιο χωρίς να αλλάξουμε τη συμπεριφορά.

Και μήπως τελικά έχουμε απλώς «ερωτευτεί» την ιδέα της εξέλιξης; Υπάρχει κάτι παράξενα ελκυστικό στο να νιώθεις ότι συνεχώς «δουλεύεις» με τον εαυτό σου. Γιατί έτσι πιστεύεις ότι βρίσκεσαι πάντα σε πορεία προς κάτι καλύτερο. Το πρόβλημα είναι πως η πορεία δεν τελειώνει ποτέ. Πάντα θα υπάρχει ένα ακόμη βιβλίο να διαβάσεις. Ένα ακόμη podcast. Ένα ακόμη σεμινάριο. Μια νέα πρωινή ρουτίνα. Ένα νέο mindset. Ένας ακόμη στόχος. Και χωρίς να το καταλάβεις, η ζωή γίνεται ένα ατελείωτο project βελτίωσης. Λες και ο σημερινός σου εαυτός δεν είναι ποτέ αρκετός.

Και ξέρεις ποια είναι η μεγαλύτερη ειρωνεία; Οι άνθρωποι που πραγματικά δουλεύουν με τον εαυτό τους, συνήθως δεν το φωνάζουν. Το καταλαβαίνεις από τον τρόπο που ζητούν συγγνώμη. Από το πώς διαχειρίζονται μια διαφωνία. Από το ότι ακούν χωρίς να περιμένουν απλώς τη σειρά τους να μιλήσουν. Από το ότι αναλαμβάνουν ευθύνη όταν κάνουν λάθος. Η εξέλιξη δε φαίνεται στα quotes που ανεβάζεις στα στόρυ σου. Φαίνεται στις στιγμές που κανείς δε βλέπει.

Γιατί τελικά ίσως το πραγματικό «δουλεύω με τον εαυτό μου» να μην είναι αισθητική. Να μην είναι τα βιβλία πάνω στο κομοδίνο, οι πρωινές ρουτίνες ή οι όμορφες φράσεις που συνοδεύουν μια φωτογραφία με καφέ. Ίσως να είναι να κάνεις εκείνη τη δύσκολη συζήτηση αντί να εξαφανιστείς. Να παραδεχτείς ότι ζήλεψες, ότι φοβήθηκες, ότι έκανες λάθος. Να αλλάξεις μια συμπεριφορά, όχι μόνο το λεξιλόγιο που τη συνοδεύει. Γιατί το να δουλεύεις με τον εαυτό σου δεν είναι ταυτότητα. Δεν είναι τίτλος. Δεν είναι trend. Και δεν έχει μετάλλιο στο τέλος της διαδρομής. Είναι μια ήσυχη διαδικασία που, τις περισσότερες φορές, φαίνεται λιγότερο απ’ όσο νομίζουμε και αλλάζει περισσότερα απ’ όσα λέμε. Και ίσως αυτό να είναι το πιο όμορφο κομμάτι της.